Tháng Tám, Mường Lò nắng gắt, nhưng Sà Rèn đón du khách bằng hàng tre xanh rì rào dọc con đường ven dòng Nậm Thia hiền hòa, nắng như cũng chùng lại, dịu dàng hơn. Xanh xanh hàng tre như tấm rèm thiên nhiên gạt lại phía sau những ồn ào phố thị, đưa du khách chạm vào bình yên Sà Rèn. Người Sà Rèn bảo rằng, tre ở đây có rất lâu rồi, để che chắn cho bản khi lũ suối Thia bất chợt đổ về, tỏa bóng mát những ngày hè gắt nắng. Qua năm tháng, tre với người Sà Rèn vì thế mà thân thuộc, gần gũi, để rồi trở thành điểm nhấn, một phần không thể thiếu làm nên vẻ thanh bình của Sà Rèn.
Thanh bình Sà Rèn bắt đầu từ rặng tre đầu bản, rồi nhẹ trải trên những nếp nhà sàn nép mình dưới bóng tre. Những nếp nhà sàn người Thái khang trang, còn nguyên dáng dấp truyền thống từ kiến trúc đến cách bày trí. Từ những vuông cửa nhà sàn mộc mạc, miên man phóng tầm mắt ra cánh đồng, lúa đang độ trổ đòng, xanh mướt, như vỗ về thêm những yên ả nơi đây.
Sà Rèn hấp dẫn du khách bởi chính những mộc mạc, giản dị ấy. Người Sà Rèn cũng làm du lịch cộng đồng rất tự nhiên, từ những điều bình dị, thân thuộc của bản làng mình. Homestay Loan Khang hình thành sớm nhất ở Sà Rèn.
Bà Hoàng Thị Loan, chủ homestay Loan Khang tâm sự: “Chúng tôi muốn du khách đến Sà Rèn, tìm được sự thanh bình của bản người Thái Mường Lò, từ chỗ ăn nghỉ, ẩm thực đến trải nghiệm rất giản dị, đời thường ở đây”.
Thế nên, bà Hoàng Thị Loan chuốt tỉa lại khóm tre trước cổng; dựng thêm một lán nhỏ gần chiếc ao bên nhà; cải tạo nhà sàn khang trang nhưng giữ nguyên kiến trúc truyền thống; trang trí không gian nghỉ ngơi bằng những vuông vải thổ cẩm dân tộc Thái; lên thực đơn đầy đủ các món ẩm thực bản địa và chào đón du khách bằng sự thân tình, mến khách của người Mường Lò.
Nói đến ẩm thực của người Thái Mường Lò, bà Hoàng Thị Loan, chủ homestay Loan Khang chia sẻ: “Trong những đặc sản ẩm thực ở đây, cá nướng mà tiếng Thái gọi là Pa pỉnh tộp là món ăn nhất định nên thưởng thức khi đến đây. Cá được ướp đủ gia vị và đặc biệt là hương thơm của hạt mắc khén. Cá nướng ngon nhất là cá suối, có độ ngọt của cá trong môi trường tự nhiên hòa quyện với đậm đà gia vị, khiến người thưởng thức khó có thể tìm được ở nơi nào khác”. Thưởng thức cá nướng, rồi thịt sấy, rêu đá, xôi ngũ sắc, măng rừng…, nhâm nhi thêm ly rượu men lá, chắc chắn du khách sẽ mang theo những hương vị Mường Lò khó quên.
đời sống người dân bản địa.
Một Sà Rèn thanh bình và bản sắc là điều du khách có thể cảm nhận và trải nghiệm trong một ngày, với đủ đầy cảm xúc bình yên. Sáng sớm, từ khung cửa nhà sàn, thả ánh mắt vào những cánh đồng lúa gần xa yên ả.
Chiều về, thong dong đạp xe trên đường ven suối Thia, khám phá từng ngõ ngách trong bản. Tối đến, hòa mình vào những điệu xòe, múa khăn biểu diễn bởi các cô gái Thái Sà Rèn, duyên dáng, uyển chuyển trong bộ áo cỏm, váy đen.
Dưới nếp nhà sàn, trong ánh lửa bập bùng, du khách tay trong tay người bản địa hòa nhịp vào điệu xòe hoa, dặt dìu trong câu hát “Mai xa rồi, trăng Mường Lò anh mang về theo”. Không chỉ là trải nghiệm du lịch mà còn là cảm nhận văn hóa, cuộc sống của người Thái Mường Lò.'
Giờ đây, dù đã mang danh xưng “tổ dân phố” theo đơn vị hành chính mới, Sà Rèn vẫn giữ nguyên bản sắc của một bản người Thái truyền thống. Từ sự giản đơn, thanh bình, mộc mạc làm nên chất riêng, làm nên sự cuốn hút của Sà Rèn.
