Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News

Hành trình qua những miền di sản Việt Bắc

Bài 2: Miền di sản Việt Bắc – Tinh hoa và bản sắc

Việt Bắc - tự hào là quê hương cách mạng gồm 6 tỉnh: Cao Bằng, Bắc Kạn, Lạng Sơn, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Hà Giang. Ngoài những địa danh lịch sử gắn với truyền thống hào hùng của dân tộc, Việt Bắc còn có hàng nghìn di sản văn hóa vật thể, phi vật thể. Kế thừa cội nguồn lịch sử, phát huy những giá trị tương lai, Việt Bắc đang ngày càng phát triển hơn, lớn mạnh hơn…

2.jpg
Không chỉ là vùng đất thiêng lưu giữ những giá trị lịch sử văn hóa truyền thống quý báu, Việt Bắc còn được thiên nhiên ban tặng cảnh quan hùng vĩ, những giá trị văn hóa truyền thống được nhân dân các dân tộc Việt Bắc luôn gìn giữ và phát huy. Để giờ đây, “Hành trình qua những miền di sản Việt Bắc” đã tạo nên thương hiệu du lịch riêng có 6 địa phương – 1 điểm đến.
CAO BẰNG
Nhắc đến Cao Bằng chắc hẳn ai cũng nghĩ đến thác nước lớn thứ 4 trên thế giới – Thác Bản Giốc, top 10 thác nước kỳ vĩ nhất thế giới, được xem như một trong những vật phẩm vô giá mà thiên nhiên ban tặng cho Cao Bằng. Vườn quốc gia Phia Oắc, Phia Đén, danh thắng quốc gia Động Ngườm Ngao mang vẻ đẹp kỳ thú đến kinh ngạc, Công viên địa chất toàn cầu non nước Cao Bằng khiến cho du khách như lạc vào mê cung kỳ diệu.
BẮC KẠN
Nói đến Bắc Kạn là du khách nghĩ ngay đến Khu di tích quốc gia đặc biệt danh lam thắng cảnh hồ Ba Bể, được mệnh danh là viên ngọc xanh của nhân loại. Đi thuyền dọc sông Năng, một vòng hồ Ba Bể, sẽ được tận mắt chiêm ngưỡng cảnh đẹp nguyên sơ như những bức tranh thủy mặc. Hồ Ba Bể còn là 1 trong 20 hồ nước ngọt lớn nhất thế giới. Cùng với UBND tỉnh Tuyên Quang, UBND tỉnh Bắc Kạn đã phối hợp lập hồ sơ khoa học Khu di sản thiên nhiên Ba Bể (Bắc Kạn) - Na Hang (Tuyên Quang) trình UNESCO công nhận di sản thiên nhiên thế giới.
LẠNG SƠN
Lạng Sơn nổi tiếng với hình ảnh nàng Tô Thị bồng con chờ chồng tượng trưng cho hình ảnh người phụ nữ Việt Nam son sắt, thủy chung. Với hàng chục hang động kì ảo như động Tam Thanh, Nhị Thanh, hang Gió, động Tiên cùng với những di tích lịch sử gắn liền với những chiến công hiển hách chống giặc ngoại xâm của dân tộc như Mục Nam Quan, ải Chi Lăng, căn cứ cách mạng Bắc Sơn. Đặc biệt đỉnh Mẫu Sơn cách thành phố Lạng Sơn 30 km về phía Đông, nằm ở độ cao 1.541m so với mặt nước biển với khí hậu ôn hòa, nhiệt độ trung bình năm 15,60C đã trở thành điểm nhấn thu hút khách du lịch.
THÁI NGUYÊN
Đến với “Thủ đô gió ngàn” Thái Nguyên, đi qua những rừng cọ, đồi chè xanh tốt là đến Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa, thuộc quần thể di tích Việt Bắc. Nơi đây có Hồ Núi Cốc – nổi tiếng bởi nét đẹp thiên tạo tự bao năm nay và bởi cả sắc màu huyền thoại của truyền thuyết nàng Công – chàng Cốc, để thấy được sức mạnh dời non lấp biển, khai sơn, phá thạch và sức sáng tạo của con người là vô tận. Khu du lịch sinh thái Phượng Hoàng, thác Mưa Rơi, hồ Ghềnh Chè cũng là món quà thiên nhiên ban tặng cho Thái Nguyên.
TUYÊN QUANG
Được ví như “Hạ Long giữa đại ngàn”, Khu bảo tồn thiên nhiên danh thắng quốc gia đặc biệt Na Hang – Lâm Bình đã trở thành điểm đến không thể thiếu trong lịch trình du lịch Tuyên Quang. Phong cảnh hùng vĩ, nguyên sơ với hệ thống hang động, thác nước huyền ảo, những cánh rừng nguyên sinh đã trở thành điểm đến cho nhiều tín đồ đam mê xê dịch.
Du khách có thể lựa chọn nhiều hình thức du lịch trên lòng hồ như: Chèo thuyền Kayak, câu cá… Điểm nhấn trong du lịch nghỉ dưỡng của Tuyên Quang là nguồn suối khoáng nóng Mỹ Lâm với nhiệt độ trên 69oC được đánh giá có hàm lượng khoáng chất tốt nhất Vệt Nam. Đến đây du khách có thể an hưởng sự thư giãn, cân bằng mọi giác quan.
Hà Giang - mảnh đất địa đầu Tổ quốc với rất nhiều cảnh đẹp làm nao lòng người, tự hào và kiêu hãnh với cột cờ thiêng liêng của Tổ quốc trên đỉnh Lũng Cú khẳng định chủ quyền lãnh thổ và sự trường tồn của quốc gia dân tộc. Đó là cao nguyên đá Đồng Văn - công viên địa chất toàn cầu di sản thiên nhiên thế giới, Mã Pí Lèng - một trong tứ đại đỉnh đèo, Núi đôi Quản Bạ là một “tác phẩm nghệ thuật” khiến du khách không khỏi ngỡ ngàng trước vẻ đẹp kỳ vĩ của tạo hóa.
Việt Bắc được biết đến là nơi sinh sống của trên 30 dân tộc anh em. Trải qua những thăng trầm của lịch sử và sự phát triển về mọi mặt của xã hội, đồng bào dân tộc 6 tỉnh Việt Bắc vẫn lưu giữ được giá trị bản sắc riêng. Từ hệ thống các lễ hội, nghi lễ đến trang phục, phục sức và các làn điệu dân ca, dân vũ dân gian.
Nếu ở Hà Giang nổi tiếng với lễ hội Cầu Tào dân tộc Mông, lễ hội Bàn Vương dân tộc Dao, chợ tình Khâu Vai “khi đi lẻ bóng, khi về có đôi”, Lạng Sơn có lễ hội đền Kỳ Cùng – Tả Phủ, lễ hội chùa Tam Thanh thì khi nhắc đến Tuyên Quang, có lẽ lễ hội ấn tượng và độc đáo nhất là Lễ hội Thành Tuyên. Lễ hội xuất hiện từ chính ước vọng của nhân dân. Do nhân dân làm chủ thể sáng tạo và cũng là người thụ hưởng. Lưu giữ, phát huy giá trị truyền thống kết hợp sự sáng tạo, khéo léo, người dân Tuyên Quang đã tạo ra hàng trăm mô hình Trung thu khổng lồ, rực rỡ.
Đặc biệt, tháng 6 - 2023, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch đã công bố thêm nhiều di sản vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Trong các tỉnh Việt Bắc, Tuyên Quang có 4 di sản được công nhận gồm: “Lễ nhảy lửa của người Pà Thẻn” ở xã Hồng Quang (Lâm Bình); “Lễ hội đình Hồng Thái” ở xã Tân Trào (Sơn Dương); “Tri thức về cọn nước của người Tày” ở các xã Trung Hà, Hà Lang (Chiêm Hóa), xã Côn Lôn (Na Hang), xã Phúc Yên (Lâm Bình); “Tri thức và tập quán trồng lúa nước của người Tày” ở các xã Lăng Can, Hồng Quang, Khuôn Hà, Thượng Lâm, Phúc Yên (Lâm Bình). Tỉnh Bắc Kạn có “Hát ru của người Tày” ở xã Giáo Hiệu (Pác Nặm). Tỉnh Cao Bằng có “Nghề dệt thổ cẩm của người Tày” ở xã Ngọc Đào (Hà Quảng).
Cùng với đó là hệ thống sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng đặc trưng, các làn điệu dân ca, dân vũ dân gian đặc sắc như: điệu Sình ca của người Cao Lan, lễ cấp sắc, điệu Páo Dung của người Dao, làn điệu Soọng Cô của người Sán Dìu… chứa đựng trong đó các giá trị lịch sử, nhân văn sâu sắc. Đặc biệt lối sống, nếp sinh hoạt văn hóa của con người Việt Bắc mộc mạc, chân thành đã trở thành nét đẹp vô cùng hấp dẫn du khách tìm hiểu.
Việt Bắc còn được thiên nhiên ưu đãi và ban tặng nhiều sản vật có giá trị như dẻ trùng Khánh (Cao Bằng); quýt, trám đen (Bắc Kạn); hồng Lạng Sơn, đào Mẫu Sơn, na Chi Lăng (Lạng Sơn); chè Tân Cương (Thái Nguyên); mận và lê Hoàng Su Phì (Hà Giang)… mang hương vị núi rừng tự nhiên. Với những phong vị ẩm thực độc đáo, thể hiện tập quán, lối sống của người vùng cao như bánh khảo (Cao Bằng); tôm chua Ba Bể (Bắc Kạn); lợn quay (Lạng Sơn); bánh chưng Bờ Đậu (Thái Nguyên); bánh gai Chiêm Hóa, rượu ngô Na Hang (Tuyên Quang); thắng cố, cháo ấu tẩu (Hà Giang)… đã thực sự gây thương nhớ với những ai đã từng một lần được thưởng thức.Trong tổng số 128 di tích quốc gia đặc biệt trong toàn quốc thì Việt Bắc đã đóng góp nhiều di tích, tiêu biểu như: Pác Bó (Cao Bằng); Khu di tích Tân Trào, Khu di tích lịch sử Kim Bình, Danh thắng Na Hang - Lâm Bình (Tuyên Quang); ATK Định Hóa (Thái Nguyên); Danh lam thắng cảnh Hồ Ba Bể (Bắc Kạn)... Trong 22 di sản của Việt Nam được UNESCO vinh danh, Việt Bắc cũng là khu vực có nhiều di sản được công nhận, như: công viên địa chất toàn cầu cao nguyên đá Đồng Văn (Hà Giang); Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam... Tất cả làm nên một miền di sản phong phú, đa dạng và đậm đà bản sắc, là tiềm năng thế mạnh để các địa phương phát triển kinh tế du lịch với nhiều loại hình phong phú.

Việt Bắc còn được thiên nhiên ưu đãi và ban tặng nhiều sản vật có giá trị như dẻ trùng Khánh (Cao Bằng); quýt, trám đen (Bắc Kạn); hồng Lạng Sơn, đào Mẫu Sơn, na Chi Lăng (Lạng Sơn); chè Tân Cương (Thái Nguyên); mận và lê Hoàng Su Phì (Hà Giang)… mang hương vị núi rừng tự nhiên. Với những phong vị ẩm thực độc đáo, thể hiện tập quán, lối sống của người vùng cao như bánh khảo (Cao Bằng); tôm chua Ba Bể (Bắc Kạn); lợn quay (Lạng Sơn); bánh chưng Bờ Đậu (Thái Nguyên); bánh gai Chiêm Hóa, rượu ngô Na Hang (Tuyên Quang); thắng cố, cháo ấu tẩu (Hà Giang)… đã thực sự gây thương nhớ với những ai đã từng một lần được thưởng thức.Trong tổng số 128 di tích quốc gia đặc biệt trong toàn quốc thì Việt Bắc đã đóng góp nhiều di tích, tiêu biểu như: Pác Bó (Cao Bằng); Khu di tích Tân Trào, Khu di tích lịch sử Kim Bình, Danh thắng Na Hang - Lâm Bình (Tuyên Quang); ATK Định Hóa (Thái Nguyên); Danh lam thắng cảnh Hồ Ba Bể (Bắc Kạn)... Trong 22 di sản của Việt Nam được UNESCO vinh danh, Việt Bắc cũng là khu vực có nhiều di sản được công nhận, như: công viên địa chất toàn cầu cao nguyên đá Đồng Văn (Hà Giang); Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam... Tất cả làm nên một miền di sản phong phú, đa dạng và đậm đà bản sắc, là tiềm năng thế mạnh để các địa phương phát triển kinh tế du lịch với nhiều loại hình phong phú.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

"Rạng rỡ Việt Nam": Dấu ấn thành tựu nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng

"Rạng rỡ Việt Nam": Dấu ấn thành tựu nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng

Cuốn sách "Rạng rỡ Việt Nam" không chỉ tổng kết thực tiễn mà còn khơi dậy niềm tự hào sâu sắc trong mỗi người dân, củng cố niềm tin và ý chí quyết tâm phát triển đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng, thắp lên khát vọng xây dựng một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng trong kỷ nguyên phát triển mới.

Hợp Thành: Ấn tượng Lễ hội Lồng Tồng và Hội thi Xòe

Hợp Thành: Ấn tượng Lễ hội Lồng Tồng và Hội thi Xòe

Đêm 23/02 (mùng 7 tháng Giêng), tại xã Hợp Thành, Lễ hội Lồng Tồng và Hội thi Xòe đã khép lại trong không khí rộn ràng với màn xòe giã bạn tưng bừng, náo nhiệt, để lại nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng người dân địa phương và du khách thập phương.

“Triển lãm” văn hóa Mông

“Triển lãm” văn hóa Mông

Người Mông ở vùng Trạm Tấu trước đây có một hệ lịch riêng. Tết của người Mông diễn ra sớm hơn Tết Nguyên đán chừng một tháng. Nhưng hơn chục năm trở lại đây, do làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, những gia đình người Mông ở vùng Trạm Tấu đã “chung một Tết” theo lịch chung. Dù vậy, những phong tục truyền thống như một phần linh hồn vẫn được giữ gìn cẩn trọng.

Người Hà Nhì vui Tết Gạ Ma O

Người Hà Nhì vui Tết Gạ Ma O

Người Hà Nhì đen là cộng đồng dân tộc thiểu số sinh sống tại một số xã vùng cao, biên giới khu vực Bát Xát với bản sắc văn hóa độc đáo. Một năm của người Hà Nhì đen thường có nhiều lễ hội, trong đó mở đầu bằng Tết Gạ Ma O.

Giữ gìn lễ hội Khai hạ của người Mường ở Liên Sơn

Giữ gìn lễ hội Khai hạ của người Mường ở Liên Sơn

Tại xã Liên Sơn, người Mường sinh sống tập trung ở các thôn: Ả Thưởng, Ả Hạ, Bản Vãn, Ao Luông, Gốc Bục, Gốc Bóp. Trải qua nhiều thế hệ, cộng đồng người Mường nơi đây vẫn gìn giữ được kho tàng văn hóa truyền thống phong phú, trong đó có lễ hội Khai hạ - một nghi lễ dân gian mang đậm bản sắc, được tổ chức thường niên vào ngày mùng 7 tháng Giêng âm lịch.

Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp mặt nghệ sĩ, nhà báo, vận động viên tiêu biểu nhân dịp năm mới Bính Ngọ 2026

Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp mặt nghệ sĩ, nhà báo, vận động viên tiêu biểu nhân dịp năm mới Bính Ngọ 2026

Chiều 23/2, tại Hà Nội, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính gặp mặt, chúc Tết các nhà văn hóa, trí thức, văn nghệ sĩ, nhà báo, phóng viên, vận động viên, huấn luyện viên, đại diện các doanh nghiệp văn hóa, du lịch, doanh nhân tiêu biểu trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch.

Đặc sắc Lễ hội đình Làng Dọc

Đặc sắc Lễ hội đình Làng Dọc

Cứ mỗi độ xuân về, người dân xã Việt Hồng lại nô nức tham gia Lễ hội đình Làng Dọc - lễ hội dân gian mang đậm sắc thái văn hóa của người Kinh và người Tày cổ. Đây không chỉ là dịp cầu cho mạ xanh, lúa tốt, mùa màng bội thu mà còn gửi gắm ước vọng về cuộc sống an lành, no ấm, hạnh phúc.

Lễ Xên Đông - nét văn hóa đặc sắc của người Thái Mường Lò

Lễ Xên Đông - nét văn hóa đặc sắc của người Thái Mường Lò

Trong cộng đồng người Thái, lễ Xên Đông (còn gọi là lễ hội cúng rừng) thường được tổ chức vào đầu năm mới. Đây là nghi lễ truyền thống mang ý nghĩa cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, đời sống ấm no, vạn vật sinh sôi, thể hiện sự gắn bó hài hòa giữa con người với thiên nhiên.

Lào Cai tăng cường quản lý tổ chức lễ hội đầu xuân Bính Ngọ 2026

Lào Cai tăng cường quản lý tổ chức lễ hội đầu xuân Bính Ngọ 2026

Những ngày đầu Xuân Bính Ngọ 2026, trên khắp các làng bản, phố phường tỉnh của Lào Cai rộn ràng không khí lễ hội; tiếng trống hội tưng bừng, cờ ngũ sắc tung bay hòa quện với khói hương lan tỏa trong nắng sớm. Dòng người thành kính hướng về chùa, đền, đình và các di tích linh thiêng, gửi gắm ước vọng về một năm mới an khang, mùa màng tươi tốt, gia đình ấm no, hạnh phúc.

Bà con chơi kéo co tại Lễ hội Gầu Tào.

Rộn ràng trò chơi dân gian đầu xuân

Tết đến, xuân về, khi những cánh đào phai khoe sắc khắp núi rừng Tây Bắc cũng là lúc các bản làng ở Lào Cai tưng bừng mở hội. Sau phần nghi lễ trang nghiêm, thành kính là phần hội sôi động với những trò chơi dân gian đặc sắc - hoạt động không thể thiếu trong mỗi lễ hội xuân. Tiếng khèn, tiếng trống, tiếng reo hò hòa quyện trong tiết trời xuân tạo nên bức tranh rộn ràng, trở thành điểm nhấn sinh động trong đời sống văn hóa cộng đồng các dân tộc.

Lên Bắc Hà trải nghiệm cùng ngựa đua

Lên Bắc Hà trải nghiệm cùng ngựa đua

Bắc Hà không chỉ nổi tiếng với cảnh quan tươi đẹp, văn hóa chợ phiên, nét cổ kính của Dinh thự Hoàng A Tưởng... mà còn thu hút du khách bởi lễ hội đua ngựa truyền thống - di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Khai mạc Lễ hội Đền Đông Cuông năm 2026

Khai mạc Lễ hội Đền Đông Cuông năm 2026

Trong hai ngày 21 và 22/02/2026 (tức mùng 05 và mùng 06 Tết), UBND xã Đông Cuông tỉnh Lào Cai đã tổ chức Lễ hội đền Đông Cuông năm 2026. Đây là lễ hội tâm linh thường niên, thu hút hàng vạn người dân địa phương và du khách thập phương về tham dự, chiêm bái và trẩy hội đầu xuân.

Lãnh đạo xã Yên Thành thực hiện nghi thức "Tịch điền".

Đặc sắc Lễ hội “Lồng Tồng” ở Yên Thành

Hàng năm, cứ mỗi độ xuân về, đồng bào dân tộc Tày, Nùng trên địa bàn xã Yên Thành lại nô nức xuống đồng thực hiện các nghi thức truyền thống với mong ước về một năm mới mùa màng bội thu, cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Sau lễ cúng thần linh và trời đất, Ban tổ chức thực hiện nghi lễ “Tịch điền” để lấy may, lấy phúc cho dân và suôn sẻ cho vụ mùa trong năm.

fb yt zl tw