Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News

Hành trình qua những miền di sản Việt Bắc

Bài 2: Miền di sản Việt Bắc – Tinh hoa và bản sắc

Việt Bắc - tự hào là quê hương cách mạng gồm 6 tỉnh: Cao Bằng, Bắc Kạn, Lạng Sơn, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Hà Giang. Ngoài những địa danh lịch sử gắn với truyền thống hào hùng của dân tộc, Việt Bắc còn có hàng nghìn di sản văn hóa vật thể, phi vật thể. Kế thừa cội nguồn lịch sử, phát huy những giá trị tương lai, Việt Bắc đang ngày càng phát triển hơn, lớn mạnh hơn…

2.jpg
Không chỉ là vùng đất thiêng lưu giữ những giá trị lịch sử văn hóa truyền thống quý báu, Việt Bắc còn được thiên nhiên ban tặng cảnh quan hùng vĩ, những giá trị văn hóa truyền thống được nhân dân các dân tộc Việt Bắc luôn gìn giữ và phát huy. Để giờ đây, “Hành trình qua những miền di sản Việt Bắc” đã tạo nên thương hiệu du lịch riêng có 6 địa phương – 1 điểm đến.
CAO BẰNG
Nhắc đến Cao Bằng chắc hẳn ai cũng nghĩ đến thác nước lớn thứ 4 trên thế giới – Thác Bản Giốc, top 10 thác nước kỳ vĩ nhất thế giới, được xem như một trong những vật phẩm vô giá mà thiên nhiên ban tặng cho Cao Bằng. Vườn quốc gia Phia Oắc, Phia Đén, danh thắng quốc gia Động Ngườm Ngao mang vẻ đẹp kỳ thú đến kinh ngạc, Công viên địa chất toàn cầu non nước Cao Bằng khiến cho du khách như lạc vào mê cung kỳ diệu.
BẮC KẠN
Nói đến Bắc Kạn là du khách nghĩ ngay đến Khu di tích quốc gia đặc biệt danh lam thắng cảnh hồ Ba Bể, được mệnh danh là viên ngọc xanh của nhân loại. Đi thuyền dọc sông Năng, một vòng hồ Ba Bể, sẽ được tận mắt chiêm ngưỡng cảnh đẹp nguyên sơ như những bức tranh thủy mặc. Hồ Ba Bể còn là 1 trong 20 hồ nước ngọt lớn nhất thế giới. Cùng với UBND tỉnh Tuyên Quang, UBND tỉnh Bắc Kạn đã phối hợp lập hồ sơ khoa học Khu di sản thiên nhiên Ba Bể (Bắc Kạn) - Na Hang (Tuyên Quang) trình UNESCO công nhận di sản thiên nhiên thế giới.
LẠNG SƠN
Lạng Sơn nổi tiếng với hình ảnh nàng Tô Thị bồng con chờ chồng tượng trưng cho hình ảnh người phụ nữ Việt Nam son sắt, thủy chung. Với hàng chục hang động kì ảo như động Tam Thanh, Nhị Thanh, hang Gió, động Tiên cùng với những di tích lịch sử gắn liền với những chiến công hiển hách chống giặc ngoại xâm của dân tộc như Mục Nam Quan, ải Chi Lăng, căn cứ cách mạng Bắc Sơn. Đặc biệt đỉnh Mẫu Sơn cách thành phố Lạng Sơn 30 km về phía Đông, nằm ở độ cao 1.541m so với mặt nước biển với khí hậu ôn hòa, nhiệt độ trung bình năm 15,60C đã trở thành điểm nhấn thu hút khách du lịch.
THÁI NGUYÊN
Đến với “Thủ đô gió ngàn” Thái Nguyên, đi qua những rừng cọ, đồi chè xanh tốt là đến Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa, thuộc quần thể di tích Việt Bắc. Nơi đây có Hồ Núi Cốc – nổi tiếng bởi nét đẹp thiên tạo tự bao năm nay và bởi cả sắc màu huyền thoại của truyền thuyết nàng Công – chàng Cốc, để thấy được sức mạnh dời non lấp biển, khai sơn, phá thạch và sức sáng tạo của con người là vô tận. Khu du lịch sinh thái Phượng Hoàng, thác Mưa Rơi, hồ Ghềnh Chè cũng là món quà thiên nhiên ban tặng cho Thái Nguyên.
TUYÊN QUANG
Được ví như “Hạ Long giữa đại ngàn”, Khu bảo tồn thiên nhiên danh thắng quốc gia đặc biệt Na Hang – Lâm Bình đã trở thành điểm đến không thể thiếu trong lịch trình du lịch Tuyên Quang. Phong cảnh hùng vĩ, nguyên sơ với hệ thống hang động, thác nước huyền ảo, những cánh rừng nguyên sinh đã trở thành điểm đến cho nhiều tín đồ đam mê xê dịch.
Du khách có thể lựa chọn nhiều hình thức du lịch trên lòng hồ như: Chèo thuyền Kayak, câu cá… Điểm nhấn trong du lịch nghỉ dưỡng của Tuyên Quang là nguồn suối khoáng nóng Mỹ Lâm với nhiệt độ trên 69oC được đánh giá có hàm lượng khoáng chất tốt nhất Vệt Nam. Đến đây du khách có thể an hưởng sự thư giãn, cân bằng mọi giác quan.
Hà Giang - mảnh đất địa đầu Tổ quốc với rất nhiều cảnh đẹp làm nao lòng người, tự hào và kiêu hãnh với cột cờ thiêng liêng của Tổ quốc trên đỉnh Lũng Cú khẳng định chủ quyền lãnh thổ và sự trường tồn của quốc gia dân tộc. Đó là cao nguyên đá Đồng Văn - công viên địa chất toàn cầu di sản thiên nhiên thế giới, Mã Pí Lèng - một trong tứ đại đỉnh đèo, Núi đôi Quản Bạ là một “tác phẩm nghệ thuật” khiến du khách không khỏi ngỡ ngàng trước vẻ đẹp kỳ vĩ của tạo hóa.
Việt Bắc được biết đến là nơi sinh sống của trên 30 dân tộc anh em. Trải qua những thăng trầm của lịch sử và sự phát triển về mọi mặt của xã hội, đồng bào dân tộc 6 tỉnh Việt Bắc vẫn lưu giữ được giá trị bản sắc riêng. Từ hệ thống các lễ hội, nghi lễ đến trang phục, phục sức và các làn điệu dân ca, dân vũ dân gian.
Nếu ở Hà Giang nổi tiếng với lễ hội Cầu Tào dân tộc Mông, lễ hội Bàn Vương dân tộc Dao, chợ tình Khâu Vai “khi đi lẻ bóng, khi về có đôi”, Lạng Sơn có lễ hội đền Kỳ Cùng – Tả Phủ, lễ hội chùa Tam Thanh thì khi nhắc đến Tuyên Quang, có lẽ lễ hội ấn tượng và độc đáo nhất là Lễ hội Thành Tuyên. Lễ hội xuất hiện từ chính ước vọng của nhân dân. Do nhân dân làm chủ thể sáng tạo và cũng là người thụ hưởng. Lưu giữ, phát huy giá trị truyền thống kết hợp sự sáng tạo, khéo léo, người dân Tuyên Quang đã tạo ra hàng trăm mô hình Trung thu khổng lồ, rực rỡ.
Đặc biệt, tháng 6 - 2023, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch đã công bố thêm nhiều di sản vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Trong các tỉnh Việt Bắc, Tuyên Quang có 4 di sản được công nhận gồm: “Lễ nhảy lửa của người Pà Thẻn” ở xã Hồng Quang (Lâm Bình); “Lễ hội đình Hồng Thái” ở xã Tân Trào (Sơn Dương); “Tri thức về cọn nước của người Tày” ở các xã Trung Hà, Hà Lang (Chiêm Hóa), xã Côn Lôn (Na Hang), xã Phúc Yên (Lâm Bình); “Tri thức và tập quán trồng lúa nước của người Tày” ở các xã Lăng Can, Hồng Quang, Khuôn Hà, Thượng Lâm, Phúc Yên (Lâm Bình). Tỉnh Bắc Kạn có “Hát ru của người Tày” ở xã Giáo Hiệu (Pác Nặm). Tỉnh Cao Bằng có “Nghề dệt thổ cẩm của người Tày” ở xã Ngọc Đào (Hà Quảng).
Cùng với đó là hệ thống sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng đặc trưng, các làn điệu dân ca, dân vũ dân gian đặc sắc như: điệu Sình ca của người Cao Lan, lễ cấp sắc, điệu Páo Dung của người Dao, làn điệu Soọng Cô của người Sán Dìu… chứa đựng trong đó các giá trị lịch sử, nhân văn sâu sắc. Đặc biệt lối sống, nếp sinh hoạt văn hóa của con người Việt Bắc mộc mạc, chân thành đã trở thành nét đẹp vô cùng hấp dẫn du khách tìm hiểu.
Việt Bắc còn được thiên nhiên ưu đãi và ban tặng nhiều sản vật có giá trị như dẻ trùng Khánh (Cao Bằng); quýt, trám đen (Bắc Kạn); hồng Lạng Sơn, đào Mẫu Sơn, na Chi Lăng (Lạng Sơn); chè Tân Cương (Thái Nguyên); mận và lê Hoàng Su Phì (Hà Giang)… mang hương vị núi rừng tự nhiên. Với những phong vị ẩm thực độc đáo, thể hiện tập quán, lối sống của người vùng cao như bánh khảo (Cao Bằng); tôm chua Ba Bể (Bắc Kạn); lợn quay (Lạng Sơn); bánh chưng Bờ Đậu (Thái Nguyên); bánh gai Chiêm Hóa, rượu ngô Na Hang (Tuyên Quang); thắng cố, cháo ấu tẩu (Hà Giang)… đã thực sự gây thương nhớ với những ai đã từng một lần được thưởng thức.Trong tổng số 128 di tích quốc gia đặc biệt trong toàn quốc thì Việt Bắc đã đóng góp nhiều di tích, tiêu biểu như: Pác Bó (Cao Bằng); Khu di tích Tân Trào, Khu di tích lịch sử Kim Bình, Danh thắng Na Hang - Lâm Bình (Tuyên Quang); ATK Định Hóa (Thái Nguyên); Danh lam thắng cảnh Hồ Ba Bể (Bắc Kạn)... Trong 22 di sản của Việt Nam được UNESCO vinh danh, Việt Bắc cũng là khu vực có nhiều di sản được công nhận, như: công viên địa chất toàn cầu cao nguyên đá Đồng Văn (Hà Giang); Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam... Tất cả làm nên một miền di sản phong phú, đa dạng và đậm đà bản sắc, là tiềm năng thế mạnh để các địa phương phát triển kinh tế du lịch với nhiều loại hình phong phú.

Việt Bắc còn được thiên nhiên ưu đãi và ban tặng nhiều sản vật có giá trị như dẻ trùng Khánh (Cao Bằng); quýt, trám đen (Bắc Kạn); hồng Lạng Sơn, đào Mẫu Sơn, na Chi Lăng (Lạng Sơn); chè Tân Cương (Thái Nguyên); mận và lê Hoàng Su Phì (Hà Giang)… mang hương vị núi rừng tự nhiên. Với những phong vị ẩm thực độc đáo, thể hiện tập quán, lối sống của người vùng cao như bánh khảo (Cao Bằng); tôm chua Ba Bể (Bắc Kạn); lợn quay (Lạng Sơn); bánh chưng Bờ Đậu (Thái Nguyên); bánh gai Chiêm Hóa, rượu ngô Na Hang (Tuyên Quang); thắng cố, cháo ấu tẩu (Hà Giang)… đã thực sự gây thương nhớ với những ai đã từng một lần được thưởng thức.Trong tổng số 128 di tích quốc gia đặc biệt trong toàn quốc thì Việt Bắc đã đóng góp nhiều di tích, tiêu biểu như: Pác Bó (Cao Bằng); Khu di tích Tân Trào, Khu di tích lịch sử Kim Bình, Danh thắng Na Hang - Lâm Bình (Tuyên Quang); ATK Định Hóa (Thái Nguyên); Danh lam thắng cảnh Hồ Ba Bể (Bắc Kạn)... Trong 22 di sản của Việt Nam được UNESCO vinh danh, Việt Bắc cũng là khu vực có nhiều di sản được công nhận, như: công viên địa chất toàn cầu cao nguyên đá Đồng Văn (Hà Giang); Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam... Tất cả làm nên một miền di sản phong phú, đa dạng và đậm đà bản sắc, là tiềm năng thế mạnh để các địa phương phát triển kinh tế du lịch với nhiều loại hình phong phú.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Trồng quế mừng trẻ ra đời - phong tục đẹp của người Dao Văn Yên

Trồng quế mừng trẻ ra đời - phong tục đẹp của người Dao Văn Yên

Giữa vùng quế Văn Yên, nơi hương quế nồng nàn quyện vào từng hơi thở của núi rừng, người Dao vẫn gìn giữ phong tục đầy tính nhân văn: Trồng quế mừng trẻ ra đời. Đó không chỉ là cách họ chào đón sinh linh bé nhỏ, mà còn là lời gửi gắm tương lai vào “đất mẹ”, là sợi dây kết nối giữa các thế hệ.

Giữ bản sắc, thêm sinh kế

Giữ bản sắc, thêm sinh kế

Nhiều năm qua, chị Làng Thị Quê và nhóm phụ nữ ở thôn Bản Noỏng, xã Văn Bàn đã cùng nhau giữ nghề may thêu thổ cẩm truyền thống. Mô hình không chỉ giúp bảo tồn bản sắc của người Tày ở Văn Bàn mà còn đưa sản phẩm thổ cẩm đi khắp thị trường trong và ngoài tỉnh, tạo việc làm thường xuyên cho 7 lao động với mức thu nhập từ 6 - 7 triệu đồng/người/tháng.

Sôi nổi Ngày hội sách và văn hóa đọc trong hệ thống thư viện và nhà văn hóa trên địa bàn tỉnh

Sôi nổi Ngày hội sách và văn hóa đọc trong hệ thống thư viện và nhà văn hóa trên địa bàn tỉnh

Sáng 20/4, Trung tâm Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao tỉnh Lào Cai phối hợp với Trường THPT số 3 Bảo Thắng (xã Phong Hải) tổ chức Ngày hội Sách và Văn hóa đọc năm 2026 trong hệ thống thư viện và nhà văn hóa trên địa bàn tỉnh với chủ đề "Văn hóa đọc - Nền tảng tri thức cho xã hội học tập và phát triển bền vững".

Xòe Thái - niềm tự hào lan tỏa

Xòe Thái - niềm tự hào lan tỏa

Mỗi dịp tham gia trình diễn tại các chương trình, sự kiện văn hóa, lễ hội ở các tỉnh, thành phố trong nước đều là cơ hội để các nghệ nhân, diễn viên quần chúng ở Mường Lò tự hào giới thiệu, lan tỏa vẻ đẹp của điệu xòe nói riêng và bản sắc văn hóa vùng Mường Lò nói chung đến bạn bè ngoài tỉnh.

Linh thiêng Lễ hội Đền Tuần Quán

Linh thiêng Lễ hội Đền Tuần Quán

Ngày 19/4 (tức 3/3 âm lịch), phường Yên Bái đã long trọng tổ chức Lễ hội đền Tuần Quán năm 2026. Dự Lễ hội có đồng chí Nguyễn Thế Phước - Phó Bí thư Tỉnh ủy; đồng chí Vũ Thị Hiền Hạnh - Phó Chủ tịch UBND tỉnh; lãnh đạo các sở, ban, ngành, địa phương của tỉnh, cùng Nhân dân và du khách thập phương.

Góc nhìn văn hoá: Tết Hàn thực 3/3 âm lịch – mang đậm đạo lý "uống nước nhớ nguồn"

Góc nhìn văn hoá: Tết Hàn thực 3/3 âm lịch – mang đậm đạo lý "uống nước nhớ nguồn"

Giữa nhịp sống hiện đại hối hả, Tết Hàn thực mùng 3 tháng 3 âm lịch Bính Ngọ vẫn lặng lẽ trở về như một “điểm hẹn” văn hóa quen thuộc của người Việt. Không ồn ào, không rực rỡ lễ hội, ngày Tết này được gìn giữ bằng những điều giản dị: Đĩa bánh trôi, bát bánh chay, nén hương thơm trên bàn thờ gia tiên.

Homestay kể chuyện văn hóa

Homestay kể chuyện văn hóa

Trong hành trình khám phá mảnh đất Lào Cai, du khách hôm nay không chỉ dừng lại ở việc ngắm cảnh, mà còn tìm kiếm những trải nghiệm sâu hơn, được sống trong không gian văn hóa bản địa và "chạm" vào nhịp sống thường ngày của người dân. Và chính những homestay, với vẻ mộc mạc, chân thực, đang trở thành cầu nối để những câu chuyện văn hóa được kể một cách tự nhiên và gần gũi nhất.

Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4): Chuyển hóa "nguồn vốn" đặc biệt của các dân tộc

Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4): Chuyển hóa "nguồn vốn" đặc biệt của các dân tộc

Từ quy định về nguồn lực tài chính đến cơ chế bảo tồn gắn với vai trò chủ thể của cộng đồng dân tộc thiểu số, Điều 7 dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam hướng tới thúc đẩy gìn giữ và đưa di sản của các dân tộc trở thành nguồn lực đóng góp cho phát triển bền vững.

Mông Style: Hành trình khẳng định giá trị của phụ nữ vùng cao

Mông Style: Hành trình khẳng định giá trị của phụ nữ vùng cao

Giữa đại ngàn Mù Cang Chải, có một người phụ nữ Mông vẫn miệt mài viết nên câu chuyện về sự hồi sinh của thổ cẩm. Đó là chị Lý Thị Ninh - Giám đốc Hợp tác xã thêu dệt thổ cẩm Mông Style tại xã Mù Cang Chải - người đã dành cả thanh xuân và tình yêu để gìn giữ hồn cốt trang phục truyền thống của dân tộc mình.

Bảo tồn văn hóa gắn với phát triển du lịch

Bảo tồn văn hóa gắn với phát triển du lịch

Tinh thần của Nghị quyết 80-NQ/TW đã và đang mở ra một hướng đi rõ ràng: biến văn hóa thành tài sản quý, thành nguồn lực nội sinh, thành sức mạnh mềm của quốc gia. Khi mỗi giá trị văn hóa trở thành một sản phẩm, mỗi bản sắc trở thành một giá trị kinh tế, thì văn hóa không chỉ được bảo tồn mà còn được sống, được lan tỏa và tiếp tục phát triển trong đời sống đương đại.

Bồi đắp tình yêu quê hương qua những di tích lịch sử, văn hóa

Bồi đắp tình yêu quê hương qua những di tích lịch sử, văn hóa

Là vùng đất giàu truyền thống cách mạng với nhiều di tích lịch sử, văn hóa, xã Chấn Thịnh đang gìn giữ, phát huy các giá trị di sản bằng những việc làm cụ thể, thiết thực. Không chỉ bảo tồn ký ức hào hùng của cha ông, địa phương còn nỗ lực biến các di tích thành "địa chỉ đỏ", góp phần giáo dục truyền thống, bồi đắp tình yêu quê hương, lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ.

fb yt zl tw