Việc sắp xếp thôn, tổ dân phố không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở mà còn mở ra không gian phát triển mới. Các đơn vị sau sắp xếp có quy mô phù hợp hơn, tạo điều kiện kiện toàn đội ngũ cán bộ, tập trung nguồn lực đầu tư, khắc phục tình trạng dàn trải, từng bước hoàn thiện hạ tầng, thiết chế văn hóa - thể thao, nâng cao chất lượng đời sống người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Ở xã Púng Luông, thôn Hảng Tủa Chử được thành lập trên cơ sở hợp nhất thôn Hảng Cuốn Rùa và thôn Nả Hảng Tủa Chử. Thôn mới có 234 hộ với 1.473 nhân khẩu, 100% dân số là đồng bào Mông; chi bộ có 53 đảng viên. Từ hai cộng đồng từng có những nét sinh hoạt riêng, người dân nay cùng chung một mái nhà cộng đồng. Địa bàn rộng, giao thông còn nhiều khó khăn, song bộ máy mới nhanh chóng được kiện toàn, các hoạt động ở cơ sở dần ổn định.
Ông Mùa A Mạnh - Bí thư Chi bộ thôn Hảng Tủa Chử cho biết: "Ngay sau khi hợp nhất, chi bộ xác định nhiệm vụ quan trọng là củng cố sự đoàn kết trong Nhân dân. Các đảng viên được phân công phụ trách từng cụm dân cư, thường xuyên xuống cơ sở tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; đồng thời lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân, kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh".
Không chỉ ở Hảng Tủa Chử, hiệu quả từ việc sắp xếp, tổ chức lại thôn, bản, tổ dân phố đang từng bước được khẳng định tại nhiều địa phương trong tỉnh. Sau khi hợp nhất, những ranh giới hành chính trước đây được thay thế bằng tinh thần đoàn kết và ý thức cộng đồng. Người dân cùng nhau tham gia xây dựng hạ tầng, giữ gìn vệ sinh môi trường, chỉnh trang cảnh quan, phát triển các phong trào văn hóa, văn nghệ, thể thao ở khu dân cư.
Các hoạt động cộng đồng diễn ra sôi nổi hơn, việc triển khai những nhiệm vụ chung cũng thuận lợi, thống nhất hơn. Dù những tên gọi cũ vẫn còn đọng lại trong ký ức của nhiều người dân, song điều đang được vun đắp hôm nay là một cộng đồng mới đoàn kết, đồng lòng, tạo nền tảng quan trọng để thực hiện hiệu quả các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội ở cơ sở.
Theo ông Giàng Chứ Ly, người có uy tín thôn La Pán Tẩn, xã Púng Luông, việc sắp xếp, hợp nhất thôn, bản là chủ trương đúng đắn, phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Sau khi hợp nhất, quy mô cộng đồng được mở rộng, tạo điều kiện để người dân tăng cường liên kết trong lao động, sản xuất, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ nhau trong cuộc sống. Ông Ly chia sẻ: "Điều đáng mừng nhất là người dân đều đồng lòng hướng tới mục tiêu chung, cùng nhau xây dựng quê hương ngày càng phát triển, đời sống ngày càng nâng lên".
Sự đồng thuận của người dân chính là nền tảng quan trọng để chủ trương sắp xếp thôn, bản vào cuộc sống. Tuy nhiên, đểnhững kết quả bước đầu được phát huy bền vững, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị trong việc khai thác hiệu quả mô hình tổ chức mới.
Theo ông Giàng A Vừ - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Púng Luông, việc sắp xếp thôn, bản mới chỉ là bước khởi đầu trong quá trình đổi mới tổ chức ở cơ sở. Điều quan trọng hơn là tiếp tục phát huy hiệu quả của mô hình sau hợp nhất nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị, đẩy mạnh cải cách hành chính, thúc đẩy chuyển đổi số, huy động các nguồn lực đầu tư kết cấu hạ tầng, phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập cho người dân, đồng thời xây dựng đời sống văn hóa và giữ vững quốc phòng - an ninh.
Tại xã Việt Hồng, việc sắp xếp, tổ chức lại thôn cũng đang từng bước tạo nên những chuyển biến tích cực trong đời sống cộng đồng. Sau sắp xếp, số lượng thôn của xã giảm từ 24 còn 12 thôn, với 2.779 hộ, hơn 10.800 nhân khẩu, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm gần 60%.
Gia đình bà Nguyễn Thị Quyên, thôn Vân Hội 1 cảm nhận rõ sự thay đổi từ chủ trương này. Những ngày đầu tiếp nhận thông tin hợp nhất, bà Quyên cũng như nhiều hộ dân còn không ít băn khoăn về việc thay đổi tên gọi, điều chỉnh giấy tờ hành chính và sự thay đổi trong sinh hoạt cộng đồng. Tuy nhiên, thông qua công tác tuyên truyền, vận động, giải thích của cấp ủy, chính quyền địa phương, người dân dần hiểu rõ hơn mục tiêu của việc sắp xếp thôn, bản là xây dựng bộ máy ở cơ sở tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả hơn, đồng thời tạo thêm điều kiện để huy động nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội.
Bà Quyên chia sẻ: “Sau khi hợp nhất, điều dễ nhận thấy là sự kết nối giữa các hộ dân ngày càng được tăng cường. Những gia đình trước đây sinh hoạt ở các thôn khác nhau nay có thêm cơ hội gặp gỡ, trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm trong sản xuất, hỗ trợ nhau trong cuộc sống và cùng tham gia các phong trào chung của thôn. Từ việc giữ gìn vệ sinh môi trường, xây dựng cảnh quan, phát triển kinh tế hộ gia đình đến các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao, người dân đều tích cực tham gia, góp phần hình thành một cộng đồng đoàn kết, gắn bó”.
Những chuyển biến trong đời sống cộng đồng sau sắp xếp không chỉ được người dân cảm nhận qua những thay đổi trong sinh hoạt hằng ngày, mà còn được thể hiện rõ trong hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở. Khi quy mô thôn được mở rộng, yêu cầu đặt ra đối với công tác quản lý, điều hành cũng cao hơn, đòi hỏi đội ngũ cán bộ cơ sở phải chủ động đổi mới phương thức hoạt động, sâu sát hơn với Nhân dân để phát huy hiệu quả mô hình mới.
Ông Nguyễn Tiến Chiển - Chủ tịch UBND xã Việt Hồng cho biết, sau hợp nhất, tinh thần đoàn kết trong cộng đồng ngày càng được củng cố. Người dân nhanh chóng hòa nhập, cùng nhau xây dựng đời sống văn hóa, giữ gìn an ninh, trật tự và phát triển kinh tế. Các phong trào xây dựng nông thôn mới, bảo vệ môi trường, phát triển sản xuất được triển khai đồng bộ hơn. Đội ngũcán bộ thôn sau kiện toàn cũng phát huy tốt vai trò gần dân, sát dân, kịp thời nắm và giải quyết những vấn đề phát sinh ngay từcơ sở.
Sau sắp xếp, tỉnh Lào Cai còn 1.609 thôn, tổ dân phố, gồm 1.377 thôn và 232 tổ dân phố, giảm 1.297 đơn vị so với trước đây. Đây là sự thay đổi quan trọng về mặt tổ chức, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý ở cơ sở, phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Từ những thôn, bản sau sắp xếp, diện mạo nhiều khu dân cư đang từng bước đổi thay. Từ những thôn bản, tổ dân phố được hợp nhất, một không gian phát triển mới đang dần hình thành - nơi mỗi người dân không chỉ là thành viên của một cộng đồng mới, mà còn là chủ thể tích cực tham gia kiến tạo tương lai, góp phần xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.
Trình bày: Hương Giang