Đến hết năm 2025, diện mạo nhiều khu dân cư trong tỉnh đã có những chuyển biến rõ rệt. Mạng lưới đường giao thông được đầu tư, đời sống người dân được nâng lên.
Toàn tỉnh có 75,5% khu dân cư đạt danh hiệu văn hóa, tăng hơn 3% so với năm 2020; khoảng 90% khu dân cư thực hiện tốt nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, lễ hội; 85% khu dân cư không có người nghiện ma túy. Đặc biệt, chỉ số hạnh phúc của người dân đạt 68,3%, tăng hơn 10% sau 5 năm. Những con số ấy cho thấy, hạnh phúc đang được hình thành từ chính những thay đổi cụ thể ở cơ sở.
Ở tổ dân phố Ngòi Đong, phường Âu Lâu, cuộc sống diễn ra bình dị nhưng ổn định. Phần lớn các hộ dân đều duy trì sản xuất nhỏ, làm kinh tế gia đình. Nhiều năm liền, tổ dân phố giữ vững danh hiệu khu dân cư văn hóa, gia đình văn hóa đạt trên 90%.
Điều đáng nói là ở đây gần như không phát sinh tệ nạn xã hội, an ninh, trật tự được giữ vững. Ông Nguyễn Quốc Liệu - tổ dân phố Ngòi Đong chia sẻ: “Chúng tôi ý thức rằng, gia đình yên ổn, hàng xóm hòa thuận là vui rồi”. Cách nghĩ giản dị ấy cũng chính là nền tảng tạo nên sự ổn định lâu dài cho khu dân cư.
Tại tổ dân phố Đồng Quýt, phường Âu Lâu, ngoài giữ nếp sống văn hoá, người dân còn chú trọng xây dựng môi trường sống. Những tuyến đường trong tổ dân phố được bê tông hóa, có hệ thống điện chiếu sáng; nhiều tuyến đường do các chi hội tự quản, thường xuyên được quét dọn, trồng hoa.
Bà Phan Thị Hợi, tổ dân phố Đồng Quýt cho biết: “Ở đây ngõ xóm lúc nào cũng sạch sẽ, có cây xanh, điện sáng, người dân đi lại thuận tiện. Các hoạt động thể thao, văn nghệ cũng được duy trì nên đời sống tinh thần rất phong phú”. So với Ngòi Đong, Đồng Quýt có thêm lợi thế về cảnh quan và hoạt động cộng đồng, từ đó tạo nên sự sôi nổi và gắn kết theo cách riêng.
Nếu như 2 khu dân cư ở phường Âu Lâu tập trung giữ nếp sống và cải thiện môi trường, thì tổ dân phố số 4, phường Nghĩa Lộ lại nổi bật nhờ cách làm dân chủ, phát huy vai trò của người dân. Hiện, tổ có tới 98% hộ đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”; giai đoạn 2021 - 2025 chỉ còn 2 hộ nghèo. 2 tuyến đường tự quản do chi hội phụ nữ đảm nhận được duy trì thường xuyên, góp phần làm thay đổi diện mạo khu dân cư.
Ông Nguyễn Thế Tạo, tổ dân phố số 4, phường Nghĩa Lộ cho biết: “Trước kia, người dân cũng làm nhưng còn tự phát. Từ khi có chủ trương xây dựng tổ dân phố văn hóa, mọi việc đều được bàn bạc, thống nhất nên mọi người đều tham gia”. Chính sự đồng thuận ấy giúp các hoạt động vào thực chất.
So với các khu dân cư khác, điểm mạnh của phường Nghĩa Lộ là sự chủ động và tinh thần trách nhiệm của người dân.
Bà Phạm Thị Gấm - Tổ trưởng tổ dân phố số 4, chia sẻ: Chúng tôi luôn công khai, minh bạch mọi việc để người dân cùng bàn, cùng làm. Khi người dân đã tin tưởng thì mọi đều thuận lợi.
Ở thôn Đoàn Kết, xã Liên Sơn tạo dấu ấn từ việc phát triển kinh tế. Thôn có 146 hộ với 592 nhân khẩu, trong đó trên 50% là đồng bào dân tộc Mường. Những năm gần đây, người dân mạnh dạn chuyển đổi gần 5 ha đất lúa kém hiệu quả được chuyển sang trồng rau màu, nhiều hộ phát triển mô hình nuôi ong lấy mật. Nhờ đó, thu nhập bình quân đạt khoảng 53 triệu đồng/người/năm; số hộ nghèo giảm từ hơn 30 hộ còn 3 hộ nghèo và 2 hộ cận nghèo. Đặc biệt, 95% số hộ đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”, thôn không còn hủ tục, không có người nghiện ma túy.
Anh Vì Văn Quốc, thôn Đoàn Kết chia sẻ: Từ khi chuyển sang nuôi ong, trồng thêm rau màu, thu nhập ổn định hơn. Cuộc sống đỡ vất vả, người dân tham gia các hoạt động chung tích cực.
Có thể thấy, khi đời sống kinh tế được nâng lên, người dân cũng có điều kiện quan tâm hơn đến đời sống tinh thần.
Mỗi nơi một cách làm khác nhau, nhưng điểm chung là người dân đóng vai trò chính, cùng nhau đoàn kết xây dựng khu dân cư. Theo lãnh đạo ngành văn hóa địa phương, xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư là nhiệm vụ lâu dài, phải làm từ những điều nhỏ và từ chính người dân. Khi mỗi khu dân cư trở thành nơi đáng sống, thì mục tiêu nâng cao chỉ số hạnh phúc của tỉnh sẽ có nền tảng vững chắc.
Theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Lào Cai, mục tiêu đến năm 2030, chỉ số hạnh phúc của người dân đạt 72%. Để hiện thực hóa mục tiêu đó, tỉnh xác định các giải pháp trọng tâm để xây dựng gia đình hạnh phúc, xây dựng khu dân cư văn hóa, gắn phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường, bảo đảm an sinh xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa và nâng cao chất lượng quản trị ở cơ sở. Hạnh phúc sẽ được nuôi dưỡng từ mỗi người dân, lan tỏa qua từng khu dân cư, để cùng xây dựng một Lào Cai xanh, hài hòa, bản sắc và trọn vẹn niềm tin.
