Theo tìm hiểu của chúng tôi, những vướng mắc phát sinh trong công tác bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ, công chức ở một số xã trên địa bàn tỉnh xuất phát từ một số nguyên nhân. Trong đó có thể kể đến vấn đề trước khi thực hiện sắp xếp bộ máy chính quyền địa phương hai cấp, một số huyện (cũ) chưa quan tâm nghiên cứu kỹ về phương án bố trí cán bộ cho bộ máy chính quyền cấp xã, dẫn đến việc phân bổ không đồng đều cho các xã mới thành lập về số lượng và chất lượng, nhất là những cán bộ nòng cốt có trình độ phù hợp với vị trí việc làm.
Bên cạnh đó, trong bước đầu thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, cơ cấu, vị trí việc làm đối với từng khối (Đảng, đoàn thể, chính quyền) còn đang trong quá trình hoàn thiện, gây khó khăn trong việc xác định số lượng cán bộ, công chức, viên chức dôi dư. Việc thành lập, tổ chức lại đơn vị sự nghiệp thuộc UBND cấp xã, nhất là các đơn vị cung cấp dịch vụ công cơ bản, thiết yếu ở cấp xã cũng chưa hoàn thành, ảnh hưởng đến hiệu quả thực hiện nhiệm vụ.
Ngoài ra, do khối lượng công việc cấp xã tăng đột biến trong thời gian ngắn, trong khi đó năng lực, kinh nghiệm công tác của một bộ phận cán bộ, công chức, viên chức chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới, dẫn đến lúng túng trong phân công thực hiện nhiệm vụ.
Trước khó khăn nêu trên, nhiều xã đã chủ động tìm giải pháp khắc phục để đảm bảo hoạt động của bộ máy chính quyền đáp ứng nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và phục vụ Nhân dân.
Tại xã Minh Lương, trước tình trạng thiếu cán bộ, công chức ở những phòng, ban trọng yếu, Thường trực Đảng ủy và UBND xã đã rà soát, sắp xếp lại công việc của từng phòng, ban để phân công rõ trách nhiệm cho từng cán bộ, công chức. Ở những phòng, ban khuyết vị trí lãnh đạo thì phân công lãnh đạo UBND và Đảng ủy xã phụ trách chịu trách nhiệm điều hành.
Cùng với việc sắp xếp đội ngũ cán bộ, công chức phù hợp đảm bảo vận hành bộ máy, chính quyền xã Minh Lương cũng tăng cường tổ chức các lớp tập huấn ngắn hạn cho cán bộ kiêm nhiệm, nhất là ở lĩnh vực đất đai, xây dựng.
Còn tại xã Mù Cang Chải, theo Bí thư Đảng ủy xã Giàng A Câu, trước tình trạng thiếu công chức ở các phòng, ban chuyên môn ở xã (thiếu 6 biên chế), Thường trực Đảng ủy, UBND xã đã thực hiện giải pháp trước mắt là bố trí mỗi vị trí việc làm có tính chất phức tạp như lĩnh vực đất đai, kế toán, quản lý quy hoạch, xây dựng... có tối thiểu 1 công chức đảm nhiệm.
Cùng với đó, động viên cán bộ, công chức làm việc kiêm nhiệm, đẩy mạnh tinh thần “tự học, tự bồi dưỡng” nâng cao trình độ chuyên môn và tham gia lớp bồi dưỡng kỹ năng công nghệ thông tin, kỹ năng tiếp dân, giải quyết thủ tục hành chính...
Tại xã Bản Lầu, đồng chí Giang Trung Dũng - Chủ tịch UBND xã cho biết: "Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ đặt ra, đối với Phòng Văn hóa - Xã hội (thiếu công chức có chuyên môn về lĩnh vực giáo dục và y tế), lãnh đạo UBND xã đã lập 2 tổ giúp việc, trong đó trưng tập lãnh đạo các trường học, trạm y tế xã làm thành viên để tham mưu giúp việc về phát triển giáo dục và y tế. Cùng với đó, tăng cường công chức có trình độ tham gia công tác chuyển đổi số và làm việc tại Trung tâm Phục vụ hành chính công".
Cũng như xã Minh Lương, Bản Lầu và Mù Cang Chải, tại một số xã, phường khác, để bộ máy cơ quan đảng, chính quyền hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đảng ủy, UBND cấp xã đã thống nhất bố trí cán bộ trẻ, cán bộ được đào tạo bài bản giữ vị trí chủ chốt; trưng tập viên chức y tế, giáo dục có trình độ chuyên môn hỗ trợ các phòng, ban xây dựng kế hoạch và thực hiện các nhiệm vụ quan trọng. Đây vừa là cách khắc phục thiếu hụt nhân sự, vừa góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ kế cận.
Dù đã có nhiều nỗ lực để khắc phục những khó khăn trong công tác bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ, công chức, nhưng các xã, phường vẫn đang lúng túng tìm giải pháp lâu dài.
Đồng chí Ngô Hữu Quý - Phó Trưởng Ban Tổ chức Tỉnh ủy cho biết: "Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã chỉ đạo các ban, ngành liên quan tiếp tục hướng dẫn rà soát, sắp xếp bộ máy cho phù hợp. Cùng với đó, Ban Tổ chức Tỉnh ủy và Sở Nội vụ đã tham mưu cho Ban Thường vụ Tỉnh ủy thực hiện 2 đợt tăng cường, biệt phái 93 cán bộ cấp tỉnh có trình độ chuyên môn, năng lực và kinh nghiệm về làm việc tại các xã, phường (đợt 1 là 50 đồng chí; đợt 2 là 43 đồng chí).
Bên cạnh đó, tỉnh thành lập 13 tổ công tác với 42 đồng chí do lãnh đạo các sở, ban, ngành làm tổ trưởng, trực tiếp xuống cơ sở thực hiện tư vấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã; đẩy mạnh bồi dưỡng các kỹ năng quản lý hành chính hiện đại, ứng dụng công nghệ thông tin, giao tiếp hành chính…".
Về lâu dài, Ban Tổ chức Tỉnh ủy đã tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh đề nghị trung ương xem xét sửa đổi, bổ sung các luật ban hành chưa rõ thẩm quyền hoặc chồng chéo dẫn đến khó khăn khi tổ chức thực hiện, như: Luật Nhà giáo và Luật Tổ chức chính quyền địa phương; có chính sách hỗ trợ đặc thù cho cán bộ vùng sâu, vùng xa để họ yên tâm công tác.
Đặc biệt, tỉnh đề nghị Bộ Nội vụ sớm tham mưu Chính phủ xem xét điều chỉnh đối với đơn vị hành chính cấp xã có diện tích tự nhiên lớn, dân số đông cần quy định thành lập thêm phòng chuyên môn (chuyển một số nhiệm vụ của phòng kinh tế, phòng văn hóa - xã hội sang phòng mới) cho phù hợp với tình hình thực tế. Hiện nay, công việc các phòng này có hiện tượng quá tải, khó có thể thực hiện hết chức năng, nhiệm vụ được giao, không đáp ứng kịp thời dịch vụ công cho các tổ chức, cá nhân.
Thực tế cho thấy, ngoài giải pháp bố trí hợp lý, đúng, đủ đội ngũ cán bộ, công chức thì tỉnh và các xã, phường cần nâng cấp đồng bộ hệ thống công nghệ thông tin. Bởi hiện nay, tại nhiều xã, phường, hạ tầng thông tin phục vụ vận hành hệ thống giải quyết thủ tục hành chính (hệ thống quản lý văn bản, điều hành công việc, cơ sở dữ liệu dùng chung) còn chưa đảm bảo và đồng bộ.
Sau hơn 4 tháng triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bộ máy cấp ủy, chính quyền các cấp của tỉnh Lào Cai đã vận hành ổn định, khẳng định rõ tính đúng đắn của chủ trương lớn. Thời gian tới, với sự quan tâm chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh, cùng nỗ lực chủ động của các sở, ban ngành và chính quyền địa phương, tin rằng những khó khăn trước mắt trong công tác sắp xếp, bố trí cán bộ cấp xã sẽ từng bước được tháo gỡ.
Khi đội ngũ cán bộ cơ sở được củng cố vững mạnh, chính quyền xã, phường sẽ thực sự là “cầu nối” đưa chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước vào đời sống Nhân dân; là nền tảng quan trọng để Lào Cai phát triển bền vững trong giai đoạn mới.
Trình bày: Hữu Huỳnh
