Trải qua đợt mưa lũ lịch sử, xã Mường Vi (Bát Xát) có 13 ngôi nhà bị thiệt hại nặng, không thể sửa chữa. Cấp ủy đảng, chính quyền xã đã sắp xếp nơi ở mới cho người dân phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, đồng thời xây dựng phương án hỗ trợ kinh phí cho các hộ tại khu tái định cư thôn Đồi Tre và thôn Cửa Cải. Đối với các hộ phải di chuyển khẩn cấp, UBND xã huy động lực lượng hỗ trợ di chuyển người, tài sản đến khu vực an toàn.
Ông Tẩn Láo Ú, Chủ tịch UBND xã Mường Vi cho biết: Trước tiên, xã vận động người dân trong cộng đồng, anh em dòng tộc nêu cao tinh thần “tương thân, tương ái”, “lá lành đùm lá rách”, “lá rách ít đùm lá rách nhiều” sang nhượng đất ở. Tuy nhiên, địa phương sẽ ưu tiên những hộ bị mất nhà ở hoàn toàn để bố trí, sắp xếp nơi ở phù hợp với nguyện vọng của bà con. Hiện tại, 2/13 hộ đã khởi công xây dựng nhà tại nơi ở mới. Xã cũng ưu tiên các nguồn hàng cứu trợ của tỉnh, huyện và các đoàn thiện nguyện cho các hộ phải di dời nhà ở.
Theo bà Bàn Thanh Thảo, Phó Chủ tịch UBND huyện Bát Xát, toàn huyện có 143 ngôi nhà bị sập đổ hoàn toàn do mưa lũ. Đến thời điểm hiện tại, Quỹ Thiện Tâm đã có kế hoạch hỗ trợ 100% nhà bị sập đổ hoàn toàn trên địa bàn huyện. Ngoài ra, Công an tỉnh có kế hoạch hỗ trợ xây dựng nhà ở cho 52 hộ bị thiệt hại về nhà. UBND huyện đã chỉ đạo các xã, thị trấn rà soát, lập danh sách các hộ bị thiệt hại về nhà ở từ 30 - 70%, đồng thời đề nghị cấp trên kịp thời hỗ trợ theo Nghị định 20 của Chính phủ.
Thành phố Lào Cai có gần 1.200 hộ bị hư hỏng nhà do sạt lở đất, hơn 3.000 hộ bị ngập úng. Theo ông Ngô Vũ Quốc, Phó Chủ tịch UBND thành phố Lào Cai, với những hộ nằm trong vùng nguy cơ sạt lở ở các xã, phường có sẵn quỹ đất tái định cư trên địa bàn, nếu các hộ đủ điều kiện sẽ xin ý kiến để khẩn trương đưa các hộ này đến các vị trí an toàn.
Trước mắt, với 25 hộ bị sạt lở, sụt lún ở khu vực chưa triển khai quy hoạch đô thị, thành phố sẽ sắp xếp dân cư tại 6 điểm; còn 77 hộ sinh sống trong khu vực chưa có quy hoạch chi tiết, thành phố Lào Cai sẽ sắp xếp tái định cư tại chỗ. Đối với những hộ thiệt hại từ 30 - 70%, thành phố sẽ đề nghị hỗ trợ theo quy định hiện hành.
Hiện tại, các hộ bị ngập, lụt thiệt hại nhẹ trên địa bàn, tỉnh cơ bản đã khắc phục xong. Riêng với các hộ bị sập nhà, mất nhà đã được các địa phương bố trí ở nhờ nhà người thân, ở các khu kết hợp tránh trú cộng đồng (trụ sở UBND xã, trạm y tế, trường học, nhà văn hóa...), đồng thời cung cấp thực phẩm, nước uống, nhu yếu phẩm thiết yếu, không xảy ra tình trạng người dân bị đói, bị rét... do mưa lũ.
Để thực hiện đồng bộ, nhanh chóng, hiệu quả cao trong công tác chỉ đạo khôi phục, tái thiết sau thiên tai, đặc biệt là vấn đề nhà ở cho người dân bị ảnh hưởng, Chủ tịch UBND tỉnh đã chỉ đạo các huyện, thị xã, thành phố rà soát toàn bộ các hộ bị thiệt hại nhà cửa, hộ đang sống trong vùng nguy hiểm, vùng có nguy cơ sạt lở, thiếu an toàn để bố trí chỗ ở tạm, có phương án làm nhà tạm, nhà bạt, nhà khung sắt để bố trí chỗ ở cho người dân trong thời gian chưa kịp sắp xếp dân cư ổn định lâu dài.
Đến nay, tỉnh Lào Cai đã hoàn thành việc bố trí sắp xếp dân cư, nhà ở cho người dân vùng lũ, di chuyển xen ghép 1.503 hộ; ổn định tại chỗ cho 1.712 hộ; sắp xếp dân cư tập trung 39 dự án, quy mô 2.339 ha. Trong đó có 4 dự án ưu tiên, cần xây dựng ngay, với mục tiêu hoàn thành trước 31/12/2024, bao gồm: Dự án tại thôn Tùng Sáng, thôn Lũng Pô của xã A Mú Sung (huyện Bát Xát); dự án tại thôn Nậm Tông, xã Nậm Lúc (huyện Bắc Hà); dự án tại thôn Kho Vàng, xã Cốc Lầu (huyện Bắc Hà); dự án tại thôn Làng Nủ, xã Phúc Khánh (huyện Bảo Yên).
Bên cạnh đó, các quỹ, đơn vị, doanh nghiệp… hỗ trợ tỉnh Lào Cai xây dựng 632 nhà; một số nơi, người dân tự khắc phục, triển khai thực hiện 5.524 nhà ở.
Bà Nguyễn Thị Hải Anh, Giám đốc Sở Lao động, Thương binh và Xã hội Lào Cai cho biết: Vừa qua, Sở Lao động, Thương binh và Xã hội phối hợp với các địa phương rà soát, tổng hợp những người bị ảnh hưởng của bão số 3; phân rõ từng nhóm đối tượng để việc hỗ trợ công bằng, đúng chế độ, chính sách, không để sót. Đồng thời tham mưu, đề xuất với UBND tỉnh các phương án hỗ trợ nhà ở đối với các nhóm người có công với cách mạng, hộ nghèo, hộ cận nghèo; sử dụng nguồn cứu trợ, thực hiện theo các dự án sắp xếp dân cư, nguồn vốn ủng hộ của các tổ chức, cá nhân; sớm có giải pháp thực hiện một mức hỗ trợ chung, thống nhất đối với một nội dung về nhà ở (xây mới, cải tạo, sửa chữa).
Do ảnh hưởng của bão Yagi và hoàn lưu sau bão, toàn tỉnh có 10.880 ngôi nhà bị ngập nước, sạt lở, lũ cuốn trôi… Trong đó, 1.049 nhà bị thiệt hại hoàn toàn (>70%); 2.618 nhà thiệt hại rất nặng (50 - 70%); 1.106 nhà thiệt hại nặng (30 - 50%) và 4.329 nhà thiệt hại 1 phần (<30%). Ngoài ra, 789 nhà sụt lún, gần 2.000 nhà phải sơ tán người, tài sản và 1.024 nhà hư hỏng công trình phụ trợ…
