Tại tổ dân phố Yên Ninh 7, phường Yên Bái, chị Trần Thị Hà Linh lựa chọn cách dạy con khá linh hoạt. Con chị vẫn được sử dụng điện thoại, máy tính trong khung giờ nhất định nhưng phải có sự kiểm soát về nội dung.
Những ứng dụng học tiếng Anh, video khoa học hay bài giảng trực tuyến phù hợp với lứa tuổi được ưu tiên thay cho các nội dung giải trí thiếu chọn lọc.
Gia đình chúng tôi không cấm con sử dụng điện thoại nhưng quan trọng là hướng con vào các bài học: tiếng Anh, khoa học. Nhờ vậy, con học được những điều mới mà không bị phụ thuộc vào nội dung tiêu cực.
- Chị Hà Linh chia sẻ -
Cách tiếp cận này giúp trẻ hình thành nhận thức rằng công nghệ không chỉ để giải trí, còn là công cụ hỗ trợ học tập hiệu quả. Trong bối cảnh giáo dục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, việc trẻ biết khai thác internet phục vụ học tập cũng trở thành một kỹ năng cần thiết.
Em Nguyễn Thị Thu Thảo, học sinh lớp 4D, Trường Tiểu học Nguyễn Thái Học cho biết: “Em thường xem những bài giảng trên mạng do bố mẹ chọn. Như vậy em thấy dễ học hơn và không bị xem những thứ linh tinh”.
Sự đồng hành của cha mẹ giữ vai trò quan trọng khi trẻ tiếp cận môi trường số. Nếu thiếu định hướng, trẻ dễ bị cuốn vào trò chơi trực tuyến, video giải trí hay mạng xã hội. Việc sử dụng thiết bị điện tử quá nhiều cũng khiến trẻ bị cận thị, rối loạn giấc ngủ, giảm khả năng tập trung và hạn chế giao tiếp ngoài đời thực.
Một số chuyên gia tâm lý trẻ em cũng cảnh báo, việc tiếp xúc liên tục với các nội dung giải trí nhanh trên mạng xã hội có thể khiến trẻ dễ mất kiên nhẫn, phụ thuộc cảm xúc vào thiết bị điện tử và giảm hứng thú với các hoạt động giao tiếp ngoài đời thực.
Với trẻ nhỏ, nếu thiếu sự kiểm soát từ gia đình, internet còn tiềm ẩn nguy cơ tiếp cận nội dung độc hại, bạo lực hoặc không phù hợp với lứa tuổi.
Tại gia đình anh Nguyễn Trung Kiên ở tổ dân phố Nguyễn Thái Học 4, phường Yên Bái, các con vẫn được sử dụng máy tính, điện thoại phục vụ học tập nhưng luôn đi kèm quy định rõ ràng về thời gian.
Sau giờ học, các con được khuyến khích tham gia hoạt động thể thao như đá bóng, đạp xe hay vui chơi ngoài trời. Theo anh Kiên, điều trẻ cần không chỉ là kiến thức mà còn là môi trường phát triển toàn diện cả về thể chất lẫn tinh thần.
Tôi nghĩ, hiện tại bậc cha mẹ nên là những người thông thái, tạo môi trường cho con được học tập, vui chơi, giảm căng thẳng trong quá trình học tập.
- Anh Kiên chia sẻ -
Sự cân bằng giữa học tập trên thiết bị số và các hoạt động vận động thực tế đang trở thành lựa chọn của nhiều gia đình hiện đại. Bởi nếu công nghệ giúp trẻ tiếp cận tri thức nhanh hơn thì các hoạt động thể chất lại góp phần phát triển kỹ năng giao tiếp, khả năng phản xạ, tinh thần đồng đội và sức khỏe.
Em Nguyễn Phạm Đăng Khoa, học sinh lớp 3G, Trường Tiểu học Nguyễn Thái Học cho biết: “Vừa học vừa được chơi thể thao, em cảm thấy rất vui, không bị chán mà còn học được nhiều thứ."
Trong thời đại số, việc cấm hoàn toàn trẻ tiếp xúc với internet gần như không còn phù hợp. Bởi công nghệ hiện diện ở khắp nơi, từ học tập, giao tiếp đến giải trí. Nếu trẻ không được tiếp cận và hướng dẫn đúng cách, các em có thể thiếu kỹ năng thích nghi trong tương lai.
Ở chiều ngược lại, việc buông lỏng quản lý cũng tiềm ẩn nhiều hệ lụy. Không ít phụ huynh hiện nay vì bận rộn công việc nên xem điện thoại như “người giữ trẻ”, để con tự do sử dụng thiết bị nhiều giờ liên tục. Điều này dễ khiến trẻ phụ thuộc vào màn hình, giảm khả năng tập trung, lười giao tiếp và thiếu kỹ năng xã hội.
Nhiều chuyên gia cho rằng, thay vì cấm đoán hay tịch thu thiết bị, cha mẹ cần xây dựng nguyên tắc sử dụng công nghệ rõ ràng trong gia đình. Trẻ nên được hướng dẫn lựa chọn nội dung phù hợp, giới hạn thời gian sử dụng và hình thành kỹ năng tự bảo vệ bản thân trên môi trường mạng. Điều quan trọng là tạo được nguyên tắc rõ ràng trong gia đình: thời gian sử dụng thiết bị bao lâu mỗi ngày, ưu tiên nội dung gì, không sử dụng điện thoại trong bữa ăn hay trước giờ ngủ…
Bên cạnh đó, chính người lớn cũng cần thay đổi thói quen sử dụng công nghệ trước mặt con trẻ. Một đứa trẻ khó có thể rời điện thoại nếu cha mẹ cũng liên tục cầm điện thoại trong mọi khoảng thời gian sinh hoạt gia đình. Việc dành thời gian trò chuyện, đọc sách, chơi thể thao hay tham gia các hoạt động cùng con sẽ giúp trẻ giảm phụ thuộc vào thiết bị số và phát triển cân bằng hơn.
Dạy con trong thời đại số chưa bao giờ là điều dễ dàng. Nhưng thay vì lo sợ hay phủ nhận công nghệ, điều cần thiết hơn là giúp trẻ biết sử dụng công nghệ đúng cách, an toàn và có ích. Khi đó, mỗi chiếc điện thoại hay máy tính không chỉ là thiết bị giải trí, mà thực sự trở thành cánh cửa mở ra tri thức, kỹ năng và cơ hội phát triển cho trẻ trong tương lai.
