Tôi ao ước 1 lần đón bình minh trọn vẹn trên biển mà không được, nhưng bù lại cũng có hôm chứng kiến hoàng hôn quá đỗi huy hoàng. Trên nền trời xanh, những đám mây màu trắng, xốp nhẹ xếp hình vẩy cá, có chỗ xâu chuỗi tựa vòng hạt xoàn, xa xa vài đụn mây lớp lớp như núi bạc từ lòng biển đùn lên. Gần phía mặt trời vừng sáng mạnh mẽ hắt lên áng mây màu đỏ cam rực rỡ, trong như ngọc, mỏng như tấm khăn voan lớn. Cứ như vậy, biển chầm chậm chìm vào đêm.
Trong hải trình đến với Quần đảo Trường Sa, có hai lần chúng tôi may mắn được đồng hành với những chú cá heo. Chúng tập trung thành tốp, cưỡi sóng lao vun vút trước mũi tàu phô diễn sức mạnh của tự nhiên. Thỉnh thoảng cao hứng, chúng nhào lộn trên mặt nước, nhảy múa vũ khúc quyến rũ của biển cả. Một số nghiên cứu đánh giá cá heo rất thông minh, việc bơi trước mũi tàu là để hưởng lợi về năng lượng khi bơi, tận dụng cơ hội săn mồi tốt hơn và để vui chơi, giải trí.
Sau những cuồng phong, biển cũng dịu hiền như vòng tay thiếu nữ. Đêm ấy tôi đứng trên boong tàu, dưới ngàn sao lấp lánh để tận hưởng phút êm ả thơ mộng của biển. Con tàu thả neo nằm nghe sóng thầm thì kể chuyện. Từng đợt sóng vờn gió, đuổi nhau mơn man nhè nhẹ thân tàu, bật ra tiếng kêu vừa thổn thức như tiếng lòng của người đi xa, lúc lại văng vẳng rì rào, giòn tan tựa tiếng cười lúc gặp gỡ. Thỉnh thoảng sợi xích sắt mỏ neo nặng nề cọ vào thân tàu kêu cót két. Tất cả như đang tấu lên bản hòa ca rất riêng của biển.
Tôi đang say sưa với biển đêm, bất chợt có giọng nói vang lên. Một cán bộ chỉ tay theo những đốm sáng phía xa xa, đây là đảo Đá Đông A, Đá Đông B, Đá Đông C, rồi hôm khác là đảo Đá Tây A, Đá Tây B, Đá Tây C… Chao ôi, trời của ta đây, biển quê hương ta đây, đứng trên boong tàu đón từng cơn gió mặn mòi lồng lộng thổi, trong tôi trào dâng cảm xúc thật khó tả.
Giữa đêm tối mịt mùng, con tàu rẽ sóng lao nhanh về phía trước. Lại nghĩ về những con thuyền nhỏ của Hải đội Hoàng Sa, Trường Sa mấy trăm năm trước mà thêm cảm phục tinh thần quả cảm của các bậc tiền nhân. Ra đảo bằng thuyền nhỏ, thiếu thốn trăm bề, chỉ bằng những thiết bị thô sơ, kết hợp với kiến thức, kinh nghiệm và sức người mải miết chèo. Vậy mà cha ông ta vẫn đi đến đích, đặt chủ quyền của Việt Nam giữa thăm thẳm trùng khơi mới thấy hết tầm nhìn chiến lược và khát vọng vươn xa bỏng cháy đến nhường nào. Còn với thế hệ thủy thủ hôm nay đã khác, họ được đào tạo bài bản, có kiến thức khoa học để vận hành những con tàu hiện đại.
Thượng úy Nguyễn Xuân Hoàn, Phó thuyền trưởng tàu 561, Hải đội 411, Lữ đoàn 955, Vùng 4 Hải quân năm nay 32 tuổi, từng có 6 năm tu nghiệp tại Trường Đại học Hải quân Pie Đại đế ở Liên bang Nga. Về đơn vị công tác và gắn bó với những chuyến tàu ra đảo xa từ năm 2020, anh bộc bạch: Chúng tôi luôn chấp hành nghiêm mệnh lệnh đi biển chở các đoàn công tác và hàng hóa từ đất liền ra đảo cho cán bộ, chiến sĩ đang làm nhiệm vụ tại Quần đảo Trường Sa, nhất là việc bảo quản lương thực, thực phẩm, hàng quà phải được quan tâm hàng đầu đảm bảo chất lượng tốt nhất khi đến tay bộ đội. Chúng tôi luôn coi mỗi cán bộ, chiến sĩ đang công tác ngoài đảo như người thân của mình, đó chính là động lực để chúng tôi quyết tâm hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Ngay cả chuyện bếp núc trên tàu giờ cũng khác, mọi công đoạn nấu nướng đều bằng bếp điện. Tàu có kho lạnh bảo quản thực phẩm đảm bảo cung cấp những bữa ăn đủ chất cho thủy thủ tàu và đoàn công tác. Vào hôm biển động, sóng lớn, tàu rung, lắc ngang mạnh gây nhiều khó khăn cho việc nấu nướng, nhất là công đoạn chế biến thực phẩm sống.
Binh nhất Cao Đình Hải, chiến sĩ nuôi quân tàu 561 kể, trong quá trình sơ chế thức ăn, sóng đánh, tàu lắc làm rơi vãi là chuyện bình thường. Ngay cả cán bộ, chiến sĩ ngồi làm hoặc di chuyển cũng không tránh khỏi bị ngã hoặc va đập khiến cơ thể thâm tím. Vượt qua tất cả, các anh đã mang đến những bữa cơm ngon, phục vụ cán bộ, chiến sĩ trong những ngày công tác trên tàu.
Cuộc đời thủy thủ gắn liền với những chuyến ra khơi, lênh đênh cùng sóng biển và làm bạn với cánh chim hải âu. Từ trên khoang lái thỏa tầm mắt ngắm biển mênh mông, những rặng san hô rộng chạy quanh các đảo, tiềm năng và lợi thế về biển của đất nước ta rất lớn. Theo Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982, vùng biển nước ta có diện tích khoảng 1 triệu km², gấp 3 lần diện tích đất liền, chiếm gần 30% diện tích Biển Đông. Vùng biển nước ta có 3.000 hòn đảo lớn nhỏ được phân bố khá đều theo chiều dài bờ biển và 2 quần đảo xa bờ là Hoàng Sa, Trường Sa. Vùng biển và ven biển Việt Nam nằm án ngữ trên con đường hàng hải và hàng không huyết mạch thông thương giữa Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, giữa châu Âu, Trung Cận Đông với Trung Quốc, Nhật Bản và các nước trong khu vực. Biển Việt Nam có tiềm năng tài nguyên phong phú, nhất là dầu mỏ, khí đốt và du lịch...
Làm gì để khai thác tốt tiềm năng biển, trở thành nguồn lực phát triển đất nước, câu hỏi đã, đang và vẫn được Đảng, Nhà nước, các địa phương tìm lời giải. Còn nhiệm vụ trước sau như một của những người lính là quyết tâm bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.
Bài 3: Viên ngọc xanh giữa trùng khơi
