Với mục tiêu đến năm 2025 cơ bản không còn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, cấp ủy đảng, chính quyền huyện Bắc Hà đã triển khai nhiều giải pháp nhằm thay đổi nhận thức, hành vi của người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số, góp phần nâng cao chất lượng dân số và nguồn lực phát triển xã hội.
Tại xã Nậm Lúc, từ năm 2019 đến nay không còn xảy ra tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống. Riêng trong 6 tháng đầu năm 2023, UBND xã đã phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể ngăn chặn thành công 2 trường hợp có dấu hiệu tảo hôn ở thôn Nậm Kha 1.
Cấp ủy đảng, chính quyền xã thường xuyên đổi mới nội dung, đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, vận động về hậu quả, tác hại của tảo hôn. Cùng với đó là phát huy vai trò của người có uy tín, sự phối hợp của các tổ chức chính trị - xã hội trên địa bàn trong công tác phòng, chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống.
Trong các năm học, Trường PTDT bán trú THCS xã Hoàng Thu Phố đều xây dựng kế hoạch tuyên truyền về những hệ lụy do tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống cho học sinh. Để công tác tuyên truyền đạt hiệu quả, nhà trường đã linh hoạt lồng ghép vào các môn học, giờ học ngoại khóa… hoặc ngay trong các buổi sinh hoạt bán trú, đưa nội dung giáo dục giới tính vào trường học.
Mỗi thầy giáo, cô giáo của trường chính là người đồng hành, kịp thời chia sẻ, nắm tâm tư, tình cảm của học sinh, từ đó giúp các em nhận thức đúng về sức khỏe vị thành niên, tình yêu và hôn nhân cũng như những hệ lụy do kết hôn sớm gây ra.
Để giảm thiểu tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, huyện Bắc Hà đã huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị trên địa bàn, đẩy mạnh tuyên truyền, coi đây là giải pháp quan trọng góp phần giảm thiểu tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Cùng với đó, huyện triển khai Tiểu dự án 2, Dự án 9 “Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; đẩy mạnh tuyên truyền thông qua các hội nghị, lớp tập huấn, hội thi, chương trình giao lưu văn hóa - văn nghệ…
Cùng với tuyên truyền tại cơ sở, huyện chỉ đạo các tổ chức chính trị - xã hội nâng cao hiệu quả giáo dục giới tính cho học sinh tại các trường học, vận động học sinh đến trường, hạn chế bỏ học, xóa bỏ các hủ tục và thói quen kết hôn sớm. UBND cấp xã phối hợp với công an, tư pháp xử lý nghiêm những trường hợp tảo hôn và tổ chức tảo hôn, đưa ra kiểm điểm tại các cuộc họp thôn, xã, không bình xét đạt danh hiệu gia đình văn hóa. Bên cạnh đó, tăng cường tuyên truyền bằng nhiều hình thức về Luật Hôn nhân và Gia đình, Luật Trẻ em; giới tính và sức khỏe sinh sản vị thành niên…
Từ năm 2022 đến nay, huyện Bắc Hà đã tổ chức 247 hội nghị cho 16.450 lượt người tham gia và phát động chiến dịch truyền thông kêu gọi toàn dân tham gia phòng, chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống; xây dựng các mô hình điểm can thiệp làm giảm tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống và phụ nữ dưới 18 tuổi sinh con; xử phạt hành chính 16 trường hợp vi phạm tảo hôn với số tiền là 31,0 triệu đồng; đồng thời xử lý kỷ luật một số cán bộ, đảng viên để con em tảo hôn.
Nhờ đó, trong 6 tháng đầu năm 2023, tỷ lệ tảo hôn và hôn nhận cận huyết thống trên địa bàn huyện giảm dần: Toàn huyện có 9 trường hợp tảo hôn, giảm 8 trường hợp so với cùng kỳ năm 2022.
Thời gian tới, huyện Bắc Hà tiếp tục phối hợp đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức về tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó tập trung tuyên truyền qua hệ thống truyền thanh cơ sở, cấp phát tờ rơi, tập huấn cho đội ngũ cán bộ ở thôn, bản vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn nhiều khó khăn.
