Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Xã hội

Chi trả dịch vụ môi trường rừng ở Lào Cai: Những vấn đề đặt ra

09/04/2012 21:45

LCĐT - Với tính chất "lấy rừng nuôi rừng", Nghị định 99 của Chính phủ về thực hiện chi trả dịch vụ môi trường rừng là một bước ngoặt chính sách đối với nghề rừng trên địa bàn tỉnh nói riêng và các địa phương có thế mạnh về rừng trong cả nước nói chung.

            Nhà đầu tư thủy điện sẽ phải trả phí dịch vụ môi trường rừng.

Việt Nam là nước tiên phong ở châu Á chi trả phí dịch vụ môi trường rừng. Những người khai thác nguồn lợi từ rừng (thủy điện, nước sạch, khoáng sản, du lịch...) sẽ phải trả phí dịch vụ môi trường rừng (FES). Nguồn thu này dùng để chi trả cho chủ rừng và người bảo vệ rừng. Với tỷ lệ tán che phủ rừng gần 50%, tỉnh Lào Cai là một trong những địa phương có nhiều tiềm năng trong phát triển kinh tế từ rừng. Vì vậy, để đáp ứng nhu cầu của người lao động trong lĩnh vực lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh, xuất phát từ thực tế cuộc sống, tỉnh Lào Cai đã và đang tổ chức triển khai kế hoạch thực hiện chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng theo Nghị định 99 của Chính phủ. Đây cũng là nguồn lực quan trọng trong việc thực hiện tốt chủ trương xã hội hoá công tác bảo vệ và phát triển rừng.

Tuy nhiên, để triển khai thực hiện chính sách này, đối với tỉnh Lào Cai vẫn còn nhiều vấn đề đặt ra. Sau khi tham quan học tập kinh nghiệm thực hiện chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng tại Lâm Đồng, Lào Cai đã tiến hành xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện, dựa trên điều kiện thực tế của địa phương. UBND tỉnh cũng đã tiến hành tổ chức hội thảo xây dựng Quỹ bảo vệ và phát triển rừng nhằm lấy ý kiến của các sở, ban, ngành liên quan trong việc tổ chức triển khai thực hiện Nghị định 99 về chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng trên địa bàn tỉnh.

Mục tiêu năm 2012 sẽ thực hiện chi trả thí điểm ở một số huyện trong tỉnh. Tuy nhiên, vấn đề tiên quyết và trước mắt là phải đẩy nhanh tiến độ dự án trình UBND tỉnh ban hành chính sách để thực hiện. Trong đó, thành lập Quỹ và có quy định tạm thời về chi trả dịch vụ môi trường (thuỷ điện, nước sinh hoạt...) thành lập Hội đồng quản lý quỹ...

Ông Mai Đình Định, Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường cho rằng: Quỹ này ra đúng thời điểm sau khi kết thúc dự án 5 triệu ha rừng, đây là một yếu tố thuận lợi trong việc tiếp tục chi trả cho người dân làm tốt công tác khoanh nuôi bảo vệ rừng. Song, để tạo thuận lợi cho công tác chi trả sau này cho đối tượng được hưởng lợi cần phải quy định độ khép tán mới được hưởng. Khó khăn mà công tác chi trả sẽ gặp phải là việc diện tích và sổ cấp cho các hộ còn thiếu chính xác, cần phải tiến hành rà soát và điều chỉnh. Trước khi triển khai thực hiện phải tập huấn tuyên truyền. Khi chi trả phải trả trực tiếp cho chủ hộ không nên thông qua trung gian (UBND xã hay cơ quan nào khác). Ban đầu phải thực hiện điểm rồi mới nhân ra diện rộng...

Ông Vũ Ngọc Dũng, Phó Giám đốc Sở Tài chính lại cho rằng: Trước mắt phải xây dựng được chính sách tạm thời nhằm thu được nguồn quỹ trước, sau đó mới thực hiện chi trả. Để huy động được nguồn lực phải đẩy nhanh tiến độ xây dựng cơ chế chính sách thực hiện ngay để thu được một nguồn thu từ các nhà đầu tư thuỷ điện.

Ông Phạm Bá Uyên, Phó Chủ tịch UBND huyện Mường Khương nêu ý kiến: Vấn đề thu không khó nhưng chi trả phải có chính sách cụ thể. Đồng thời phải thực hiện thẩm định, giám sát việc người dân có được hưởng lợi hay không?

Để thực hiện điều này cần được hỗ trợ bởi các khung pháp lý về thể chế và chính sách cụ thể giữa người mua, người bán và xây dựng cơ chế tài chính thu, chi lập quỹ mà có thể bao gồm cả các loại thuế, phí và lệ phí. Tuy nhiên, hiện nay Nhà nước là cơ quan duy nhất quy định mức thu phí và lệ phí và toàn bộ số tiền thu được đều là nguồn thu ngân sách các cấp. Do đó, liệu cộng đồng, cá nhân có thể giữ lại số tiền thu từ dịch vụ môi trường này không, đó vẫn còn là vấn đề hóc búa. Thêm vào đó, đã là thỏa thuận, hợp đồng mua bán thì liệu chi trả dịch vụ hệ sinh thái có thể được tính theo thuế phí, hay lệ phí hay không mà phải được tính trên cơ sở giá cả thị trường của sản phẩm dịch vụ đó.

Chi trả dịch vụ môi trường thực sự là một vấn đề mới, khá phức tạp, đặc biệt là các nhà quản lý. Theo ông Tô Mạnh Tiến, Chi cục trưởng Chi cục Lâm nghiệp thì quá trình thực hiện đòi hỏi phải xác định chính xác ranh giới, chủ rừng, trữ lượng, chất lượng rừng, lưu vực thủy điện. Đặc biệt, việc xác định chính xác ranh giới đất, rừng ngoài thực địa của cá nhân, tổ chức (Ban quản lý rừng phòng hộ, công ty lâm nghiệp...) có ý nghĩa hết sức quan trọng. Bởi lẽ, trước đây việc giao đất, giao rừng được thực hiện thủ công, theo hình thức giao nhanh, nên không chính xác. Vì vậy, khi thực hiện chi trả dịch vụ môi trường rừng sẽ dẫn đến tình trạng tranh chấp, nếu không xác định rõ ranh giới đất, rừng của các chủ sởã hữu. Cho nên, dù tốn kém, nhưng việc tổ chức giao lại đất, rừng trên thực địa cần phải được thực hiện trong thời gian tới, làm được điều này là có cơ sở để chi trả dịch vụ môi trường rừng./.

Thanh Cường - Thanh Nam
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.