Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Văn hóa-Văn nghệ

Nậm Luông vào hội chơi yến

05/02/2020 09:08

LCĐT - Người Tày ở bên dòng Nậm Luông từ xưa đã quan niệm, trong các ngày hội vui năm mới phải ra sân chơi được ít nhất là một lần thì năm mới ấy, người đó mới khỏe mạnh. Vì thế, ngày mùng Một Tết ông chủ quản nhà, ngày mùng Hai Tết bà chủ quản gia, còn thì ra bãi vui chơi của bản, của thôn. Năm nào cũng vậy, đến hẹn lại lên, khi sắc đào bung nở, nhà nhà thơm hương nếp mới cũng là lúc vùng người Tày ở Nậm Luông (xã Nghĩa Đô, huyện Bảo Yên) mở hội xuân, mọi người náo nức du xuân và cùng nhau tham gia các trò vui hấp dẫn, sôi nổi của cả cộng đồng trong những ngày đầu năm mới.

Phụ nữ Tày Nghĩa Đô chuẩn bị yến cho hội xuân.

Vào hội xuân, người Tày thường chơi trò đánh sảng (đánh con quay), tung còn và chơi đánh yến... Trong đó, đánh yến được xem là trò chơi dân gian hấp dẫn, sôi nổi nhất trong các lễ hội vui xuân giữa phái nam và phái nữ ở lứa tuổi thanh niên đến trung tuổi. Người trẻ chơi để tìm hiểu, tự tình, người trung tuổi chơi để ôn lại quá khứ. Trên bãi chơi trò đánh yến, từng tốp, từng cụm vui chơi, reo hò đến tận lúc nhìn không thấy mặt người mới tan cuộc.

Con yến lông gà được chị em tự làm, khi ra sân mỗi người có hai con yến. Một con yến bay gần (yến tâm sự), một con yến bay xa (yến cặp bạn).

Bắt đầu vào cuộc chơi, đầu tiên là chơi yến mồi. Từng cô gái lấy yến mồi ra, tự tung hứng một mình vài chục hiệp nhử mồi. Người đàn ông nào muốn vào cặp đôi đến gần, không nói năng gì, với tay ra như đón lấy yến, nếu cô gái ưng ý, liền vỗ bầu yến bay về phía chàng trai, thế là họ cứ truyền đi truyền lại cho nhau, như gửi lời tâm sự qua con yến. Thấy một cặp tự tình thành công, các cô mồi cứ thế kèm từng cặp một, thế là một lúc sau trong bãi chơi có hàng chục cặp đôi như thế, rồi họ tự động nhập hội với nhau, chia thành phái nam riêng, nữ riêng, mỗi hội từ 10 đến 15 đôi. Nhiều quá lại tổ chức hội khác.
Lúc này họ lấy những con yến bay xa ra, bắt đầu vào cuộc thử lửa. Phái nữ chủ động cầm yến tấn công trước, chỉ chơi một con yến. Một chị tung yến lên làm đối phương mất cảnh giác, rồi đột nhiên vỗ mạnh con yến sang phái nam. Nếu phái nam đỡ được tung trả lại, phái nữ lại tung trả đáp. Cứ thế, phái nào để yến rơi xuống đất là thua. Phái thắng ồ sang, đập nhẹ vào người phái thua lần lượt mỗi người một vài cái. Cứ như thế trao đi đổi lại, cô nào, anh nào có ý tấn công bạn tình, họ không đập mà chuyển sang véo vào thân thể đối phương, lần sau thấy đối phương véo lại là coi như ăn ý. Nếu 3 lần véo vào một người, không thấy đối phương trả lại, phải chuyển sang mục tiêu khác. Đến lúc này cả hai bên đều chủ động cho yến rơi để được hưởng phạt.

Lớp trẻ chơi nhóm trẻ, lớp già chơi nhóm già, cuộc vui đó cứ mỗi buổi chiều một lần cho đến hết ngày 25 tháng Giêng. Khi tàn hội chơi yến, ai cũng tiếc, muốn tháng Giêng dài vô tận, mong cho Tết năm sau lại đến thật nhanh, để còn được vào bè chơi yến vui xuân…

Ma Thanh Sợi
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.