Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Phóng sự

Lần theo những chiếc xe gom mua lợn trong vùng dịch

19/07/2020 12:09

LCĐT - Từ cuối tháng 6 đến trung tuần tháng 7, trên địa bàn huyện Mường Khương xuất hiện nhiều đầu mối gom mua lợn bỏ ăn, lợn ở những xã đang có Dịch tả lợn châu Phi để bán ra thị trường cả trong và ngoài huyện. Thậm chí, một số thương lái còn công khai đăng thu mua lợn trạm (lợn bỏ ăn hoặc kém ăn) trên Facebook. Trước những thông tin này, nhóm phóng viên đã thâm nhập thực tế để tìm hiểu hoạt động thu gom, mua bán, vận chuyển lợn trên địa bàn huyện Mường Khương.

Các phương tiện vi phạm bị bắt giữ tại khu vực chợ xã Thanh Bình.

Lần theo tài khoản Facebook có tên V.T.T, người đăng tìm mua lợn trạm, chúng tôi liên hệ để bán đàn lợn của gia đình đã bỏ ăn 2 hôm. Chị T khẳng định chị vẫn đang mua lợn, hỏi địa chỉ để đến xem lợn mới trả giá. Sau khi chúng tôi mô tả tình trạng của lợn và số cân nặng, chị T trả giá 400 – 500 nghìn đồng/con lợn nặng khoảng 25 kg. Khi chúng tôi tỏ ý muốn bán cho mối khác, chị T khẳng định: “Mình là mua cao nhất rồi, chẳng có ai là mua cao hơn vì mình đi thẳng luôn chứ không phải là đi qua tay ai cả”.

Phóng viên liên hệ theo số điện thoại đăng công khai trên Facebook V.T.T để bán lợn.

Cũng bằng phương thức này, chúng tôi liên hệ theo số điện thoại 0389608XXX của một mối gom lợn khác mà người dân cung cấp. Chị H – chủ mối gom lợn này trả giá lần đầu là khoảng 400 nghìn đồng/con lợn (trọng lượng 30 kg) và hướng dẫn  cách kiểm tra lợn xem mức độ ốm đã nặng hay chưa, rồi yêu cầu chúng tôi quay clip lại để định giá. Khi chúng tôi ngỏ ý muốn để lợn thêm vài hôm vì có thể lợn chỉ chán ăn đơn thuần chứ không nhiễm dịch, chị H thuyết phục rằng, nơi chúng tôi hẹn mua lợn vừa có dịch và mới gom mua được 1 xe cách đó vài ngày. Việc cố gắng nuôi hay chạy chữa sẽ không có tác dụng, càng để lâu lợn ốm nặng thì sẽ mất giá hơn.

Lực lượng chức năng lập biên bản xử lý các trường hợp vi phạm.

Sau khi chúng tôi tắt máy, chị H tiếp tục liên hệ với chúng tôi thêm nhiều lần để hỏi mua lợn. Sau khi mô tả tình trạng lợn và thông báo đã có gia đình chị T trả giá 600 nghìn đồng/con, chị H mạnh dạn trả giá 700 nghìn đồng/con để cạnh tranh.

Trao đổi việc mua bán lợn với chị H.

Sau nhiều lần “cò cưa” và tạo được niềm tin với 2 đầu mối gom mua lợn, chúng tôi có được thông tin và lộ trình của các xe gom mua lợn tại thị trấn Mường Khương (nơi đang có dịch tả lợn châu Phi) vào lúc 5 giờ sáng 17/7. Không bỏ lỡ cơ hội này, chúng tôi đã chia thành nhiều mũi để tiếp cận và chứng kiến hoạt động thu gom, mua bán, vận chuyển lợn từ vùng dịch. 5 giờ sáng 17/7, chúng tôi có mặt tại vị trí thuận lợi để theo dõi địa điểm sẽ tập kết lợn và chờ đợi các xe đến gom mua. Thế nhưng, dường như có sự cảnh giác, chiếc xe tải cỡ nhỏ, thùng xe bịt kín nhiều lần chạy qua điểm tập kết rồi rời đi mà không tiến hành mua lợn. Khi chúng tôi đã gần như bỏ cuộc và nghi ngờ tính chính xác của điểm mua lợn thì đến 14 giờ cùng ngày bỗng xuất hiện 1 chiếc xe tải khác, lùi xe vào điểm thu gom, hạ cửa thùng xe. Gia đình có lợn cần bán nhanh chóng lùa lợn ra ngoài, toàn bộ 6 con lợn được đưa lên thùng. Lái xe đóng kín cửa thùng xe lại rồi vội vã rời đi. Toàn bộ hoạt động giao dịch chỉ diễn ra trong vòng 15 phút. Khi xe vừa rời đi, phóng viên tại hiện trường đã thông tin cho đồng nghiệp ở phía ngoài tiếp tục theo dõi hành trình của chiếc xe này đồng thời thông tin cho cơ quan chức năng. Khi chiếc xe đến địa phận giáp ranh giữa xã Thanh Bình và Lùng Vai, lực lượng chức năng đã “đón lõng”, bắt giữ và yêu cầu lái xe xuất trình giấy tờ có liên quan. Lúc đầu lái xe quanh co, nói rằng xe “rỗng”, nhưng khi lực lượng chức năng yêu cầu mở thùng xe, thì lái xe luống cuống và liên tục gọi điện cho ai đó. Khi lực lượng chức năng đề nghị lái xe chấp hành, hợp tác làm việc, thì lái xe khai: Xe chở 5 con lợn, nhưng khi mở thùng xe thì có 6 con (trùng hợp hoàn toàn với thông tin do phóng viên cung cấp).

 

 Lực lượng chức năng kiểm tra xe vi phạm.

Đang trong lúc xử lý xe ô tô này, thì bất ngờ một chiếc xe ô tải đóng thùng màu xanh đi từ thị trấn Mường Khương đến đây, thấy lực lượng chức năng liền quay đầu bỏ chạy. Lập tức, chúng tôi cùng lực lượng chức năng đuổi theo và bắt giữ chiếc xe đi theo hướng lên xã Lùng Khấu Nhin. Áp tải xe về nơi xử lý, khi mở thùng xe, lực lượng chức năng phát hiện có 5 con lợn trọng lượng khoảng 80 kg/con. Đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác, trong lúc đang xử lý 2 xe, thì lực lượng chức năng tiếp tục phát hiện một chiếc xe tải đóng thùng màu trắng nghi vấn chở lợn chạy qua. Ngay lập tức, lực lượng chức năng truy đuổi và bắt giữ chiếc xe này, khi kiểm tra, trong thùng xe có 9 con lợn.

 

Xử lý vi phạm các xe vận chuyển lợn trong vùng dịch.

Để có được thông tin toàn diện về phương thức mua bán lợn cũng như các đầu mối thu gom, chúng tôi tìm gặp một số hộ dân vừa “thanh lý” đàn lợn trên địa bàn xã Lùng Vai, nơi dịch tả lợn châu Phi vẫn còn. Gia đình bà M, xã Lùng Vai vừa bỏ ra hơn 10 triệu đồng để mua 4 con lợn giống. Theo tính toán của bà M, số lợn này sẽ cho xuất bán dịp trước Tết nên có thể giá lợn sẽ cao hơn. Khi nghe tin trên địa bàn xã Lùng Vai có dịch, bà M vô cùng lo lắng, ra sức chăm sóc cho đàn lợn của gia đình. Thế nhưng, cuối tháng 6, khi lợn đạt trọng lượng khoảng 25 kg, đàn lợn của gia đình bà M bỏ ăn, trong đó 1 con chết. Bà M buộc phải đem lợn chết đi chôn, 3 con còn lại uể oải nằm ở góc chuồng. Nghi ngờ lợn bị nhiễm dịch tả lợn châu Phi, chưa biết phải xử trí ra sao thì bà M được người dân trong thôn “mách nước” rằng, có người chuyên gom mua lợn ốm, lợn bệnh. “Của đau, con xót”, bà M gọi vào số điện thoại vừa xin được và trao đổi muốn bán lợn. Chỉ trong buổi sáng hôm đó, có một chiếc xe tải cỡ nhỏ, loại có thùng kín, 2 người trên xe vào xem lợn. Khi thấy những con lợn khá yếu và chậm, người mua trả giá hơn 1 triệu đồng cho cả 3 con. Bà M đồng ý bán. Không cần cân để tính tiền, một người trong đó cầm chiếc bao tải lớn, vào chuồng chùm lên những con lợn đang ốm yếu rồi mang lên xe tải, đóng thùng xe lại, rồi tiếp tục chạy xe đến những vùng đang có dịch tả lợn châu Phi để gom mua. Câu chuyện của bà M chỉ là một ví dụ, khi tìm hiểu, chúng tôi không khó để nghe nhiều gia đình ở Lùng Vai bán lợn trong khi dịch tả lợn châu Phi đang diễn ra. Thời điểm này, trong chuồng của nhiều hộ chăn nuôi lợn ở Lùng Vai đã trống không. Số hộ chăn nuôi còn lợn không nhiều.

6 con lợn được chở ra từ vùng dịch trên xe tải biển kiểm soát 24C-07315.

Theo văn bản số 1880/UBND-NLN của UBND huyện Mường Khương về việc tăng cường kiểm tra, kiểm soát, ngăn chặn hoạt động vận chuyển, giết mổ lợn và sản phẩm của lợn phòng chống bệnh dịch tả lợn châu Phi ngày 13/7/2020, dịch tả lợn châu Phi xuất hiện trên địa bàn huyện từ ngày 20/5/2020. Tính đến ngày 10/7, dịch bệnh đã xảy ra tại 92 hộ/35 thôn, tổ dân phố của 12 xã, thị trấn làm 440 con lợn mắc bệnh phải tiêu hủy. Bên cạnh việc chỉ đạo các cơ quan chuyên môn và xã, thị trấn thực hiện nghiêm công tác chống dịch, văn bản cũng nêu rõ: Nghiêm cấm hoạt động vận chuyển, giết mổ lợn, tiêu thụ sản phẩm của lợn chưa qua kiểm tra, kiểm soát giết mổ trên địa bàn các xã, thị trấn đã công bố có dịch tả lợn châu Phi. Lực lượng thú y cấp xã, thị trấn tăng cường chủ động kiểm tra hoạt động giết mổ lợn, mua bán, vận chuyển lợn, không để tình trạng vận chuyển, giết mổ lợn bệnh ra thị trường làm lây lan dịch bệnh.

Trong ngày 17/7, lực lượng chức năng huyện Mường Khương phát hiện, xử lý 4 vụ việc về vận chuyển lợn thịt từ vùng dịch về thành phố Lào Cai và các khu vực khác. Lực lượng chức năng đã thu giữ 21 con lợn, tổng trọng lượng là 1.479kg, trị giá trên 100 triệu đồng; xử phạt hành chính với số tiền 16 triệu đồng; đồng thời tổ chức tiêu hủy toàn bộ số lợn theo quy định.

Thế nhưng, con số thống kê từ lực lượng chức năng cung cấp dường như chỉ là “phần nổi của tảng băng chìm”. Trên thực tế, ngay cả khi có văn bản nghiêm cấm giết mổ và vận chuyển lợn chưa được kiểm soát dịch bệnh ra khỏi địa phương thì hoạt động này vẫn diễn ra công khai. Qua thông tin tìm hiểu được và trực tiếp chứng kiến việc xử lý các trường hợp vi phạm, chúng tôi nhận thấy có 2 vấn đề đặt ra. Thứ nhất, trách nhiệm và lương tâm của người chăn nuôi trong vùng dịch khi bán lợn ra thị trường trong bối cảnh dịch bệnh đang diễn biến phức tạp. Khi bị “phát giác”, người chăn nuôi chối bỏ trách nhiệm và lý giải “không biết thông tin có dịch” và “rất nhiều hộ trong thôn trước đó đã bán lợn, có bị cơ quan chức năng xử lý đâu”. Dù không biết hay cố tình không biết những thông tin về dịch bệnh, việc bán “chạy” lợn trong vùng dịch đều vi phạm quy định về phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn. Thứ hai, hoạt động mua bán, vận chuyển lợn khi địa phương có dịch đã diễn ra từ lâu, nhưng kể từ trước thời điểm 17/7, lực lượng chức năng  mới  bắt giữ và xử lý 1-2 vụ vi phạm, dù hoạt động này diễn ra công khai và người dân địa phương đều nắm được thông tin. Vậy, công tác kiểm soát, ngăn ngừa việc thu gom, mua bán, vận chuyển lợn trong thời gian có dịch tả lợn châu Phi của địa phương trong thời gian qua có thực sự chặt chẽ?! Câu hỏi này xin gửi tới chính quyền huyện Mường Khương.

Nhóm PV thời sự
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.