Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Phóng sự

Đồng bạc đỏ Bác trao

27/04/2015 16:28

Lúa xuân mơn mởn trong tiết xuân đằm thắm mượt óng trên từng ngọn cây, lá cỏ. Quê hương năm tấn hôm nay đổi thay nhiều nhưng vẫn nhắc nhớ mãi lời Người thủa xưa…

Khu lưu niệm Bác Hồ xã Tân Hòa (huyện Vũ Thư, Thái Bình) một ngày cuối xuân, mưa bụi lất phất bay trên mái tóc pha sương gió của ông. Mắt ông như mờ đi khi ngắm nhìn những kỷ vật ngày nào của Bác với vùng quê này.

Đây là con thuyền gỗ đón Người qua sông, là chiếc đài nhỏ phóng thanh Người dùng để nói chuyện với bà con, là bức thư Người gửi xã viên và cán bộ HTX, là hũ thóc nông dân tặng Người, là đồng bạc đỏ Người trả công một cách trân trọng cho những người biếu thóc…

Những kỷ vật của một con người nâng niu tất cả, chỉ quên mình.

Bác Hồ với người dân.

Thoắt cái, mới thủa nào còn phơi phới thanh xuân mà nay đã thành ông, thành cụ cả. Ông là Đỗ Như Thơ, 85 tuổi, nguyên Phó Chủ tịch rồi Chủ tịch xã Tân Hòa trong suốt 21 năm liền giai đoạn 1960-1981.

Tân Phong là một trong những HTX đầu tiên của tỉnh Thái Bình đạt năm tấn thóc. Thanh niên thời đó ăn không biết no, làm không biết mệt, gánh cả tạ đất hay tạ phân mà cứ băng băng như không.

Cụ già 60-70 tuổi thời đó chẳng chịu nghỉ ngơi đập đất, đi cày phăm phăm không thua gì cánh trẻ.

Ruộng đồng được quy hoạch lại, san ghềnh, lấp trũng mỗi mảnh rộng ít nhất một mẫu trở lên. HTX nào cũng có đội thủy lợi, đội diệt sâu cùng phương châm ba chung: một giống, một thời gian, một phân bón.

 Phong trào “Sạch làng tốt lúa” lên như diều gặp gió. Đâu đâu cũng thấy cảnh người ta ủ phân xanh từ rác, từ lá, từ cỏ. Ngoài đồng, mỗi góc ruộng đào một hố phân xanh, trong làng mỗi gia đình cũng có một hố y như thế đào ở góc vườn.

Rồi thì đua nhau nuôi lợn lấy phân. Rồi thì vét bùn tươi dưới mương máng, sông ngòi lên đổ ruộng. Phân xanh, phân chuồng đến vụ cân bán cho HTX. Giá trị mang về chỉ tượng trưng nhưng ý nghĩa của nó với đồng ruộng lại rất thật.

Nhờ đó mà những con số thống kê năng suất lúa của HTX liên tục bị bứt phá. Năm 1965 Tân Phong đạt 6.719 kg/ha đã là giỏi, là đỉnh bao nhưng cuối năm 1966 lại vươn lên tận 7.205 kg/ha khiến cho đài báo liên tục đưa tin, cả nước nức lòng phấn khởi.

Bác viết thư khen ngợi đồng thời nhắc nhở: “Các cô, các chú xã viên và cán bộ Tân Phong không nên chủ quan, tự mãn với những thắng lợi bước đầu mà cần phải cố gắng hơn nữa về các mặt như: Phát triển tốt chăn nuôi; quản lý tốt lao động, tăng năng suất hoa màu và cây công nghiệp; nội bộ phải đoàn kết chặt chẽ và thực sự dân chủ”.

Ngày 31/12/1966, cả Tân Hòa vỡ òa lên trong giấc mơ đón Bác về. Là Chủ tịch xã nhưng ông Thơ chỉ được Bí thư Tỉnh ủy Thái Bình Ngô Duy Đông lúc đó đang sơ tán tại địa phương rỉ tai thông báo trước có 5 tiếng.

Áo vải, mũ cối, dép cao su, Bác vượt sông Trà Lý qua bến đò Cống Vực trên một chiếc thuyền gỗ giản đơn. Xắn quần lội ruộng, hỏi chuyện đồng quê, lời Người dặn thấm như lời cha, lời chú.

Đêm ấy, Bác nghỉ lại trong căn nhà lá đơn sơ của Văn phòng Tỉnh ủy với những bức tường đất rất dày chống mảnh bom xiên.

Sáng hôm sau trên đường ra đình thôn Phương Cáp (xã Hiệp Hòa) để nói chuyện, khi qua chiếc cầu tre, Bác nhắc nhở lãnh đạo địa phương phải lưu ý cầu cống, đường sá cho người dân đi lại an toàn.

Biết tin Bác đến, cả ngàn người quây lại chật cứng để nghe. Chuyện xong, Chủ tịch tỉnh Thái Bình lúc đó là ông Nguyễn Ngọc Trìu đã đem biếu Bác cân gạo đầu tiên của phong trào năm tấn.

Ông Thơ bên những hiện vật.

Đỡ cân gạo như đỡ một cái bình cổ quý, Bác bảo: “Đảng bộ và người dân Thái Bình trong dịp Bác về thăm còn có lòng biếu Bác gạo… Bác xin và Bác cảm ơn đồng bào”.

Rút từ trong túi áo ngực ra một đồng bạc đỏ, Người bảo: “Bác gửi lại cho chú (ông Trìu) đồng bạc đỏ này. Đó không phải là tiền của Bác mà cũng là tiền của nhân dân để chi trả lương cho Bác hằng tháng đấy. Chú hoàn lại cho những người làm ra hạt gạo”.

Lời Người khiến cho cả đám đông xung quanh lặng đi, có người còn rơm rớm lấy tay áo khẽ quệt lên lau nước mắt. Ở trên cao mà Bác Hồ quan tâm đến cả những người xã viên dưới này, biết đến cả những giọt mồ hôi mặn chát để làm nên lúa vàng.

Hồi đó Thái Bình tiếng là quê hương của năm tấn thóc thật nhưng người làm ra hạt gạo có được ăn cả đâu. Phần để dành tiếp viện cho tiền tuyến ngút trời khói lửa, phần để dành xây dựng chủ nghĩa xã hội nơi hậu phương còn vô vàn khó khăn, còn lại được mấy?

Cuộc sống xã viên túng thiếu “giật gấu vá vai”, ăn độn cầm hơi qua ngày, đoạn bữa. Nồi cơm mở ra toàn vàng những khoai lang với xanh những rau má.

Đồng bạc đỏ Bác trao đó được các xã viên HTX Tân Phong quyết định giữ lại chứ không dám tiêu. Họ trân trọng đó vì tấm lòng của một người lãnh tụ.

Giờ lợn không còn mấy ai nuôi, phân xanh không còn ai ủ, bùn tươi không kẻ vớt lên. Nông dân toàn quãi phân hóa học với phun đẫm thuốc trừ sâu.

Trên đồng cà cuống, đòng đong, cân cấn không còn đã đành mà đến ngay cả con đỉa cũng dần thành của hiếm.

“Sạch làng, tốt lúa” trở thành câu khẩu hiệu xa lơ, xa lắc. Rác đánh đống đường làng, ngõ xóm. Rác la liệt cửa chợ, góc làng. Lâu lâu người ta lại gom ra bãi rác lộ thiên giữa đồng.

Nếu trời hanh khô tưới dầu mazut vào mà đốt còn trời mưa đống rác cứ to dần, to dần đến khi phình ra như một quả núi nhỏ.

Chuyện làng xóm đã thế, ông Thơ bảo không buồn bằng chuyện một số quan chức thời nay.

Xưa Bác Hồ xuống thăm dân là dép cao su sẵn sàng bỏ ra để lội ruộng. Xưa người dân biếu quà dù nhỏ thôi nhưng Bác đều nâng niu, trân trọng.

Giờ có những quan chức vai vế không nghĩ đến đời sống người dân, không nghĩ đến biết bao người đã hi sinh để có được độc lập như ngày nay, để cho họ có “ghế” ngồi.

Chúng ta thường nghe một số quan chức thường vòi vĩnh quà cáp rồi mới giải quyết công việc cho dân, làm những hành vi sai trái, tội lỗi. Nhìn và nghe thấy những chuyện ấy, ông Thơ không khỏi buồn lòng.

Theo NNVN
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.