Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Phóng sự

Cần giải pháp cấp bách cho tình trạng tảo hôn ở lứa tuổi học sinh

Bài cuối: Tìm lời giải cho “bài toán” tảo hôn lứa tuổi THCS

08/03/2019 15:54

LCĐT - Ngăn chặn tảo hôn, nhất là tảo hôn ở lứa tuổi học sinh THCS là trách nhiệm của toàn xã hội, nhưng khi triển khai lại không phải dễ dàng. Gia đình sợ bị phạt, địa phương lo ngại ảnh hưởng đến thành tích… là rào cản trong việc ngăn chặn tình trạng này.

>>> Bài 1: Tảo hôn lứa tuổi học sinh và những hệ lụy

Khó khăn trong công tác thống kê

Câu chuyện Hiệu trưởng Trường PTDT Bán trú THCS Thải Giàng Phố, cô Phạm Bích Quyên kể khiến người nghe phải day dứt. Đó là, các giáo viên vùng cao không chỉ có trách nhiệm dạy học mà còn phải quan tâm đến từng em học sinh và hoàn cảnh gia đình các em như thế nào. Nếu như nắm được thông tin, gia đình nhận sính lễ của nhà trai, ngay lập tức giáo viên chủ nhiệm đến tận nhà cùng trưởng thôn tuyên truyền, vận động. Chứng kiến nữ học sinh của mình vẫn trong độ tuổi đến trường mà phải nghỉ học lấy chồng, người đau xót nhất chính là các giáo viên. Cô Quyên nhớ lại trường hợp của em Lồ Thị C, khi phát hiện gia đình có ý định gả chồng cho C, cô đã đến tận nhà nói chuyện với gia đình. Nhưng nhận lại là sự quanh co của bố mẹ C. Bố mẹ em bảo không có chuyện lấy chồng mà do gia đình neo người, C. phải nghỉ học để phụ giúp bố mẹ. Gương mặt C. còn quá non nớt, em vẫn muốn đến trường, nhưng đã chuẩn bị làm dâu ở độ tuổi chưa đến 15. Cô Phạm Bích Quyên trăn trở: “Năm nào cũng vậy, dù không muốn nhưng nhà trường vẫn phải ghi nhận những trường hợp nữ sinh nghỉ học nghi lấy chồng. Các em còn quá nhỏ, cuộc sống hôn nhân gia đình lại phức tạp, nhỏ tuổi như vậy có chịu đựng được hết không?”.

Hoặc câu chuyện “điều tra” tảo hôn của anh Chấu Seo Sẻng, Trưởng phòng Dân tộc huyện Bắc Hà cho thấy, để thống kê con số tảo hôn ở các thôn là điều rất khó khăn. Hầu như các xã không chủ động báo cáo số liệu định kỳ, trực tiếp anh phải gọi điện cho từng xã, nhưng hiệu quả không như mong muốn. Anh phải tham mưu cho lãnh đạo UBND huyện ban hành văn bản chỉ đạo các xã báo cáo đầy đủ về vấn đề tảo hôn mới được các xã hợp tác. Anh Sẻng cho biết: Lý do các xã không muốn báo cáo tảo hôn vì đây là vấn đề nhạy cảm, liên quan đến tập quán lâu đời của đồng bào và có thể ảnh hưởng đến thành tích của địa phương.

Hội thảo “Tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trên địa bàn huyện Bắc Hà - thực trạng và giải pháp”.            Ảnh: Ngọc Thủy

Giải pháp ngăn chặn tảo hôn lứa tuổi THCS

Trước tình hình đó, UBND huyện Bắc Hà đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị, UBND các xã, thị trấn triển khai thực hiện tốt các nội dung và mục tiêu Đề án “Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 - 2020”. Ngày 18/4/2017, Ban Thường vụ Huyện ủy Bắc Hà ban hành Nghị quyết 04 về việc lãnh đạo ngăn chặn, nhằm giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trên địa bàn huyện Bắc Hà giai đoạn 2017 - 2020.

Các cấp ủy đảng, chính quyền, đoàn thể, các tổ chức chính trị - xã hội trên địa bàn đã triển khai nhiều biện pháp, như tổ chức các hội nghị tuyên truyền, báo cáo viên, hội nghị trợ giúp pháp lý… gắn với phát động các phong trào vận động đồng bào các dân tộc thiểu số cải tạo phong tục, tập quán lạc hậu, trong đó có việc chống tảo hôn. Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể tích cực đưa nội dung không tảo hôn vào phong trào thi đua của các cấp hội, đoàn thể ở cơ sở; đưa nội dung không tảo hôn vào hương ước các dòng họ và quy ước thôn.

Ông Đoàn Ngọc Tuyến, Phó Chủ tịch UBND huyện Bắc Hà cho biết: Bắc Hà đặc biệt quan tâm đến công tác ngăn chặn tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống, nhất là đối với lứa tuổi THCS. Điều này được cụ thể hóa qua Đề án “Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 - 2020” tại Bắc Hà. Qua đó, đã giảm thiểu được tình trạng tảo hôn, nhưng vẫn chưa thể xóa bỏ hoàn toàn tình trạng này. Năm 2018, huyện Bắc Hà vẫn còn 82 trường hợp tảo hôn, hơn nửa số đó xảy ra ở lứa tuổi học sinh THCS. Con số này giảm 38 trường hợp so với năm 2017 cho thấy hiệu quả của đề án.

Bắc Hà là huyện tích cực triển khai các giải pháp ngăn chặn tảo hôn ở lứa tuổi học sinh THCS. Tuy nhiên, nhận thức về Luật Hôn nhân và Gia đình tại các thôn vùng cao còn nhiều hạn chế; thiếu nguồn hỗ trợ cho hoạt động tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nhất là Luật Hôn nhân và Gia đình đến các thôn vùng cao. Cơ chế, chính sách trong hôn nhân và gia đình còn một số bất cập, nhất là trong chế tài xử lý những trường hợp vi phạm chưa đồng bộ và chưa đủ mạnh. Trong khi đó, ban chỉ đạo công tác phòng, chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong vùng dân tộc thiểu số ở cấp xã, thị trấn chưa phân định rõ chức năng quản lý điều phối và tổ chức thực hiện dẫn đến tảo hôn còn diễn ra, việc xử lý hành chính các trường hợp vi phạm chưa quyết liệt.

Để công tác loại trừ tảo hôn, nhất là tảo hôn trong lứa tuổi học sinh THCS đạt hiệu quả, mặt trận Tổ quốc các cấp, các nhà trường, tổ chức đoàn thể, nhất là cấp cơ sở đóng vai trò quan trọng. Ngoài việc vận động hội viên giúp đỡ nhau phát triển kinh tế, xóa đói, giảm nghèo, thì tuyên truyền phòng, chống tảo hôn phải được coi là nội dung quan trọng. Do đó, phải vận động hội viên giáo dục con em mình hiểu được hậu quả, tác hại của tảo hôn, đồng thời đấu tranh chống những quan điểm lạc hậu ngay từ trong gia đình mình và trong cộng đồng dân cư để khắc phục, phòng, chống tảo hôn. Không ngừng quan tâm, bồi dưỡng và sử dụng đội ngũ người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số, thầy cúng, thầy mo trong việc vận động cộng đồng tích cực ngăn chặn tảo hôn, đưa nội dung ngăn chặn tảo hôn vào quy ước, hương ước phù hợp với điều kiện thực tế từng thôn, tổ dân phố.

Tảo hôn ở lứa tuổi học sinh THCS đang là vấn nạn nhức nhối tại một số xã vùng cao Bắc Hà, cần sự chung tay, nỗ lực hơn nữa của các cấp, các ngành thì mới có thể giải quyết dứt điểm.

Vân Thảo
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.