Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Pháp luật

Vấn đề hòa giải tại cơ sở ở Bát Xát

23/06/2019 14:50

LCĐT - Chị H. và anh L. có hộ khẩu thường trú tại một xã vùng thấp của huyện Bát Xát. Mới kết hôn 6 năm và đã có 2 con nhỏ nhưng những mâu thuẫn nhỏ nhặt phát sinh trong cuộc sống mà cả hai không thể cùng tự giải quyết nên đành thuận tình gửi đơn ly hôn đến Tòa án nhân dân huyện.

Thẩm phán Hoàng Duy Chiến, Phó Chánh án TAND huyện Bát Xát trong một buổi tổ chức hòa giải với 2 đương sự.

Thẩm phán Hoàng Duy Chiến, Phó Chánh án Tòa án nhân dân huyện Bát Xát là người thụ lý vụ việc. Sau khi nghiên cứu hồ sơ, ông đã gọi 2 bên đến để tìm hiểu cặn kẽ nguyên nhân mâu thuẫn. Anh L., chị H. đều là công chức nhà nước nhưng vì cả hai quá coi trọng cái tôi cá nhân nên thường để xảy ra xích mích trong cuộc sống; mâu thuẫn dần tích tụ và bùng phát khiến họ tìm cách giải quyết theo chiều hướng tiêu cực. Lần đầu tiên tổ chức hòa giải, thẩm phán Hoàng Duy Chiến phân tích rất kỹ đúng sai, vai trò, vị trí của người chồng, người vợ và những được - mất trong cuộc sống gia đình, hậu quả khi hôn nhân đổ vỡ. Sau buổi hòa giải đầu tiên, thẩm phán còn ngồi nói chuyện với từng người để nắm thêm tâm tư mà có thể 2 bên chưa bày tỏ hết cho nhau, đồng thời động viên họ tiếp tục vun đắp hạnh phúc gia đình. Kết quả là sau hơn 1 tuần, cặp vợ chồng trẻ đã đồng ý rút đơn ly hôn.

Một vụ tranh chấp khác được thẩm phán Hoàng Duy Chiến thụ lý giải quyết là ông Ly Seo Q. kiện ông Giàng A M. ra tòa án. Tuy sống khác thôn tại một xã vùng cao của huyện Bát Xát nhưng nhiều năm nay, ông Q. và ông M. vẫn canh tác ở hai nương ngô sát nhau. Tuy nhiên, việc trồng cấy không liên tục, có khi vài năm mới trở lại phát dọn để vào vụ ngô mới, vì thế ranh giới, diện tích nương ngô của 2 bên dễ chồng lấn. Trong tập quán sản xuất của đồng bào vùng cao, nhiều khi chỉ quen biết, bà con có thể nhượng lại, cho tặng nhau một nương ngô đã trồng cấy lâu năm. Nhưng trong trường hợp của ông Q. và ông M. lại khác, chỉ vì câu nói bâng quơ, họ làm nhau phật ý, rồi lời qua tiếng lại, sau 3 - 4 vụ ngô vẫn chưa thể giải quyết mâu thuẫn nên ông Q. quyết định khởi kiện ông M. Khi giải quyết vụ việc này, thẩm phán Hoàng Duy Chiến đã dành 2 tiếng đồng hồ để phân tích phải trái và trò chuyện với hai bên về tình làng, nghĩa xóm, về những nét đẹp văn hóa của đồng bào vùng cao, truyền thống đoàn kết, tương thân - tương ái. Ông Q. và ông M. ban đầu có thái độ rất cương quyết nhưng sau đó gật gù rồi đồng ý bắt tay nhau, bỏ qua khúc mắc. Hai người đã ký vào biên bản hòa giải thành tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện.

Đó là 2 câu chuyện với tình huống khá phổ biến tại tòa án nhân dân các huyện tại Lào Cai nói chung và Tòa án nhân dân huyện Bát Xát nói riêng. Ông Hoàng Duy Chiến, Phó Chánh án Tòa án nhân dân huyện Bát Xát cho biết: Trong công tác giải quyết án dân sự và hôn nhân gia đình, Tòa án nhân dân huyện luôn tôn trọng quyền tự định đoạt của đương sự. Cùng với đó là làm tốt công tác hòa giải thông qua thuyết phục, đối thoại, phân tích các yếu tố pháp lý, đạo đức, văn hóa, phong tục, tập quán tại địa phương cho các đương sự. Trong năm 2018, Tòa án nhân dân huyện Bát Xát tiếp nhận 161 vụ việc thì hòa giải thành công và công nhận sự thỏa thuận của các đương sự 149 vụ, tương đương với 93% vụ việc. Hòa giải thành công không chỉ giải quyết vụ việc dứt điểm, nhanh chóng mà còn hạn chế các nguy cơ xảy ra hành vi vi phạm pháp luật của đương sự, giảm chi phí hành chính cho người dân, góp phần củng cố mối đoàn kết, nhất là trong cộng đồng đồng bào các dân tộc thiểu số vùng cao.

Nghị quyết số 49 ngày 2/6/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 có điểm nêu: “Khuyến khích việc giải quyết một số tranh chấp thông qua thương lượng, hòa giải, trọng tài; tòa án hỗ trợ bằng quyết định công nhận việc giải quyết đó”. Ngày 5/5/2017, Bộ Tư pháp đã ban hành văn bản số 1503 về việc hướng dẫn thực hiện thủ tục yêu cầu tòa án công nhận kết quả hòa giải thành ở cơ sở, trong đó quy định rất rõ về điều kiện, thẩm quyền và thủ tục yêu cầu tòa án hỗ trợ công nhận hòa giải thành. Từ đó, tạo cơ sở pháp lý quan trọng giúp UBND cấp xã, trung tâm hòa giải, hòa giải viên ở cơ sở quan tâm nâng cao chất lượng công tác hòa giải. Trên thực tế, trước đây cũng đã có nhiều trường hợp chính quyền, tổ chức chính trị - xã hội cấp xã tổ chức thành công việc hòa giải các vụ việc nhưng sau đó, một trong các bên đương sự không đồng ý khiến kết quả hòa giải trước đó thành vô giá trị nên việc đề nghị tòa án công nhận kết quả để tạo cơ sở pháp lý là rất cần thiết.

Quy định của Bộ Tư pháp đã được phổ biến rộng rãi đến các cơ quan có liên quan và đẩy mạnh tuyên truyền để cán bộ, công chức cấp cơ sở và người dân nắm rõ. Tuy nhiên, theo Phó Chánh án Tòa án nhân dân huyện Bát Xát, ông Hoàng Duy Chiến, thì sau hơn 1 năm văn bản số 1503 ra đời, Tòa án nhân dân huyện vẫn chưa nhận được yêu cầu nào về công nhận kết quả hòa giải thành công ở cơ sở. Điều đó cho thấy việc tiếp tục có giải pháp để nâng cao trách nhiệm của cấp ủy đảng, chính quyền, các đoàn thể trong giải quyết, hòa giải các vụ việc phát sinh trên địa bàn là một yêu cầu cấp thiết.                                 

Cao Cường
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.