Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Kinh tế

Giá trị từ cây dược liệu quý tại Sa Pa

12/03/2018 08:04

LCĐT - Anh Má A Chu, thôn Má Tra, xã Sa Pả (Sa Pa) chỉ tay vào vườn atiso đang đến mùa thu hoạch, khoe: “5 năm nay, người Mông bản tôi đã thoát được nghèo!”. Nói rồi, anh hối hả cùng hàng chục người trong thôn hái lá cho kịp chuyến xe chở về nhà máy.

“Đổi đời” nhờ dược liệu quý

Gieo giống từ tháng 7/2017, những ngày đầu năm 2018, vườn atiso nhà anh Má A Chu đã vào vụ thu hoạch. Giữa nắng trưa, cả gia đình anh hối hả hái lá trên vườn atiso cho kịp chuyến xe chở về Nhà máy Traphacosapa ở thành phố Lào Cai.

Anh Chu kể, anh là người đầu tiên ở thôn tìm đến Công ty TNHH MTV Traphacosapa xin giống atiso về trồng, được cán bộ kỹ thuật của công ty về tận nơi “cầm tay chỉ việc”, hướng dẫn quy trình trồng, chăm bón, thu hoạch. Sau 5 năm, vườn atiso nhà anh cho thu nhập ổn định khoảng 120 triệu đồng/năm, trong đó riêng tiền bán lá lên tới 70 triệu đồng, phần còn lại anh kiếm thêm từ hoa, thân atiso. Đến nay, 6 hộ gần nhà anh cũng chuyển từ trồng lúa sang góp đất với anh để mở rộng vườn atiso, kinh tế các hộ đều khấm khá lên.

Cách đó không xa, anh Má A Máo cũng đang tất bật thu hái lá atiso trên diện tích vườn nhà chừng 0,3 ha. Trước đây, mỗi năm cả gia đình anh chỉ trông chờ vào một vụ lúa, với thu nhập khoảng 6 đến 7 triệu đồng, cuộc sống rất thiếu thốn, nhưng nay, vườn actiso mang lại cho gia đình nguồn thu 30 triệu đồng/năm. Cũng nhờ mở rộng diện tích trồng atiso với quy mô lớn, nên ngày nào vườn atiso nhà anh cũng có khách du lịch vào tham quan, chụp ảnh, khiến thôn trở nên sôi động. Đồng bào Mông, Dao ở thôn được đổi đời nhờ cây atiso. Họ có tiền mua ti vi, xe máy, gửi tiết kiệm…

Nhiều hộ ở Sa Pa đổi đời nhờ trồng cây atiso.

Gần 20 năm trước, Traphacosapa đưa atiso vào trồng theo tiêu chuẩn GACP WHO - tiêu chuẩn thực hành tốt trồng trọt và thu hái dược liệu theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO); đó là cơ sở rất quan trọng trong việc tạo ra nguồn nguyên liệu làm thuốc bảo đảm chất lượng. Để thuyết phục bà con tin vào giá trị của cây atiso là một hành trình khá chật vật. Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV Traphacosapa, ông Lê Quân cho biết, để gây dựng niềm tin cho bà con, công ty phải cung ứng miễn phí giống cây, hướng dẫn bà con kỹ thuật chăm sóc, cho vay vốn để mua phân bón, lắp hệ thống nước tưới tiêu… và ký hợp đồng bao tiêu đầu ra.

Năm 2001, mới chỉ có vài hộ canh tác trên diện tích 3 đến 5 ha với sản lượng vài trăm kg lá, đến nay, diện tích trồng đã lên tới 50 ha và cho sản lượng 2.000 tấn lá/năm. Vườn trồng atiso theo tiêu chuẩn GACP WHO đã phát triển tại thị trấn Sa Pa, xã Tả Phìn và xã Sa Pả, với 90% số vườn là của đồng bào Mông và đồng bào Dao. Trước đây, cây atiso được người dân Sa Pa coi là cây xóa đói, giảm nghèo và hiện nay, loại cây này được coi là cây làm giàu. “Hiện chúng tôi đã phát triển được 50 ha cây atiso với 116 hộ tham gia trồng theo tiêu chuẩn GACP WHO. Có hơn 500 lao động trực tiếp và 3.000 lao động gián tiếp trồng atiso, thu nhập bình quân khoảng 5 đến 7 triệu đồng/người/tháng. Nhiều người không lĩnh tiền hằng tháng mà nhờ công ty gửi tiết kiệm giúp, vì họ sợ mang tiền về lại tiêu hết”.

Phát triển du lịch bằng dược liệu quý

Sa Pa được biết đến với rất nhiều đặc sản được nhắc tới như thương hiệu du lịch của mảnh đất này. Trong đó, atiso được coi là cây trồng đặc biệt, là dược liệu sạch và cung ứng nhiều loại sản phẩm phục vụ du khách như cao, hoa atiso dùng để ngâm rượu, thân atiso làm trà… Vào thời điểm tháng 5 đến tháng 7, hoa atiso bung sắc tím, nở rộ trên những khu vườn bạt ngàn cũng là hình ảnh níu chân du khách.

Khác với atiso Đà Lạt chủ yếu lấy hoa để làm trà, atiso Sa Pa thu hoạch chính là lá để chiết xuất cao, vì thế, hoạt chất cao của atiso Sa Pa vượt trội. Cao atiso Sa Pa sau khi được chiết xuất sẽ cung ứng khoảng 40.000 tấn cao nguyên liệu phục vụ sản xuất thuốc Boganic. Ngoài ra, một sản phẩm bản địa đang rất hấp dẫn du khách là cao mềm do Công ty TNHH MTV Traphacosapa sản xuất với sản lượng 40 nghìn lọ/năm. Ngoài bán lá cho nhà máy Traphacosapa, người dân còn có cơ hội thu hoạch thêm từ bán hoa, thân cây atiso. 

Được trồng theo tiêu chuẩn GACP WHO, atiso ở Sa Pa có sức sống tốt. Nhờ điều kiện khí hậu thuận lợi cùng với sự khắt khe trong kỹ thuật trồng, atiso có thể vượt qua được sự khắc nghiệt của thời tiết ngay cả khi bị sương tuyết. Những chiếc lá bánh tẻ có chất lượng tốt nhất mới được đưa vào sản xuất. Hiện đại hóa các sản phẩm bản địa từ atiso, đến nay, nhiều sản phẩm atiso được coi là món quà đặc sản của mảnh đất Sa Pa, như cao atiso với dạng bào chế cổ truyền; cao mềm; trà phun sương atiso; cao phun sương atiso.  Đặc biệt, trong tháng 3/2018, một dòng sản phẩm mới với “linh hồn” là tinh chất atiso vùng núi cao Sa Pa và bột cacao Bến Tre nguyên chất sẽ tạo nên dòng sản phẩm Chocolate detox, một thức uống cân bằng và bổ dưỡng, có lợi cho sức khỏe con người.

Thiên Lam
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.