Báo Lào Cai Online
Hotline: 02143.840.046 - 0986575708

Bút ký

Nhớ mãi bản hùng ca

25/02/2019 15:26

LCĐT - Năm 1979 chúng tôi mới hơn 10 tuổi nhưng vẫn nhớ rõ những gì xảy ra thời điểm đó. Từ cuối năm 1978 đến qua Tết Nguyên đán 1979, làng quê vốn thanh bình bỗng có những chộn rộn. Người lớn thường nói với nhau chuyện về biên giới, cồn cào nỗi nhớ người thân của mình đang đóng quân trên vùng biên giới Hoàng Liên Sơn. Những anh chị thanh niên chép cho nhau bài hát mới: “Chúng tôi là đồng đội của Lê Đình Chinh”, “Ngày mai anh lên đường”, “Gửi lại em”... Riêng tôi đến bây giờ vẫn nhớ, vẫn thuộc bài hát “Chiến đấu vì độc lập tự do” của nhạc sỹ Phạm Tuyên.

Sáng 17/2/1979, tôi vừa lơ ngơ trước cửa thì bác hàng xóm chạy ào sang hốt hoảng, lắp bắp với mẹ tôi: “Biết gì chưa? Trung Quốc đánh... đánh Việt Nam rồi!”. Mẹ tôi đánh rơi cái rá trong tay, hỏi lại: “Thật à bác? Lâu chưa?”. “Đài vừa thông báo”. Ngày đó nắm thông tin thời sự duy nhất là qua radio (không phải nhà nào cũng có) bắt sóng Đài Tiếng nói Việt Nam. Nhà tôi và bác hàng xóm chung nhau mảnh sân bé, may quá bác sắm được cái radio hiệu Orionton nên nhà tôi được nghe ké.

Chiến tranh lại nổ ra! Thông tin về cuộc chiến loang nhanh khắp làng. Người lớn bỏ hết công việc, túm tụm nhau lại hỏi dò tin tức, tình hình chiến sự, nhất là những gia đình có người thân đang đóng quân ở vùng biên giới. Lũ trẻ chúng tôi cũng không màng tới học hành, bám theo người lớn để hóng chuyện. Trong cuộc chiến này, xóm tôi cũng hứng chuyện buồn. Anh thanh niên hàng xóm (cách nhà tôi vài ngõ) nhập ngũ mấy năm nay đã hy sinh ở mặt trận Mường Khương (tỉnh Hoàng Liên Sơn). Những bước chân vội vã chạy đến động viên gia đình anh. Những tiếng khóc xé trời. Hàng xóm miệng mếu máo, nước mắt lã chã thương cậu thanh niên hiền lành đã ngã xuống vì Tổ quốc...

Chỉ vài ngày sau khi chiến sự nổ ra, bỗng nghe bài ca hùng tráng, giai điệu thôi thúc, cuốn hút lòng người vang lên từ radio với câu mở đầu: “Tiếng súng đã vang trên bầu trời biên giới/Gọi toàn dân ta vào cuộc chiến đấu mới”... Hằng ngày Đài Tiếng nói Việt Nam phát nhiều chương trình ca nhạc, nhiều bài hát quen có, mới có, thế nhưng nghe đến bài hát này (ít hôm sau mới biết đó là bài “Chiến đấu vì độc lập tự do” của nhạc sỹ Phạm Tuyên) tôi thấy rộn ràng, chú ý lắng nghe từng câu hát, từng nốt nhạc. Lời ca đã dứt mà thấy tiếc nuối, cứ ngỡ bài hát vẫn còn ngân vang. Nghe một lần tôi đã thích không chỉ đây là bài hát đầu tiên được sáng tác sau khi cuộc chiến nổ ra mà còn bởi nhạc hành khúc rất hào hùng, lời ca sục sôi khí thế cả nước ra trận viết tiếp bản hùng ca. Đài còn phát nhiều lần bài hát này cùng những bài hát các nhạc sỹ mới sáng tác ngay từ những ngày đầu và trong cả thời gian quân - dân cả nước ta chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc.

Luôn trong trạng thái căng tai nghe đài hễ vang lên bài ca “Chiến đấu vì độc lập tự do” là tôi tạm quẳng việc đang làm để hòa vào giai điệu, ca từ rộn ràng, cuốn hút, giục giã. Lẩm nhẩm hát theo nhưng không thể thuộc lời, thì may quá, ít ngày sau Đài Tiếng nói Việt Nam dạy hát bài này. Ngày đó, cứ từ 13 giờ đến 13 giờ 30 phút Chủ nhật hằng tuần, Đài Tiếng nói Việt Nam dạy học hát qua sóng phát thanh. Trước tiên là phát bài hát một lần, sau đó dạy chép nhạc, rồi chép lời (mỗi câu đọc đi đọc lại hai lần) và dạy hát từng câu, rồi từng đoạn, cuối cùng nghe lại toàn bộ bài hát. Các anh chị học cấp 3 và chúng tôi đang học cấp 2 được dạy môn âm nhạc, được học nhạc lý, biết thế nào là “si móc đơn”, “son móc kép”, “lặng đơn”, “nốt đen, nốt trắng”… nên không khó khăn khi chép nhạc. Đến phần chép lời bài hát lại có sự tranh cãi bởi người nào cũng cho rằng tai mình thính hơn, nghe rõ hơn. Nhất là từ “hiên ngang” do khi hát có nốt luyến nên hơi kéo dài, người thì khăng khăng đấy là từ “hiên ngang”, người lại bảo đó là từ “hiện mà ra”. Sự tranh cãi chỉ chấm dứt khi nghe đi nghe lại phát thanh viên đọc chậm rãi từng từ và đó là “hiên ngang”. Lũ chúng tôi túm tụm quanh chiếc radio học theo từng câu và nghêu ngao hát suốt nhiều ngày để bây giờ 40 năm đã trôi qua, trong tôi vẫn ngân vang bài ca hùng tráng đó.

“Tiếng súng đã vang trên bầu trời biên giới/Gọi toàn dân ta vào cuộc chiến đấu mới/Quân xâm lược bành trướng dã man/Đã giày xéo mảnh đất tiền phương/Lửa đã cháy và máu đã đổ trên khắp dải biên cương/Đất nước của ngàn chiến công/Vẫn sục sôi khí thế hào hùng/Những Chi Lăng, Bạch Đằng, Đống Đa/Đang gọi tiếp thêm những bản hùng ca/Việt Nam! Ôi nước Việt yêu thương/Lịch sử đã trao cho người một sứ mạng thiêng liêng/Mang trên mình còn lắm vết thương/Người vẫn hiên ngang ra chiến trường/Vì một lẽ sống cao đẹp cho mọi người: Độc lập - Tự do!”.

Hải Xuyên
Mã bảo mật

Tổng Biên tập: Ngô Văn Hinh, Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Hoàng - Đặng Viết Xuyên. Trụ sở: Tầng 6, khối 4, phố 30 tháng 4, P.Bắc Lệnh, T.P Lào Cai.

Giấy phép xuất bản số: 41/GP-BTTTT cấp ngày 28/01/2016; Điện thoại: 0214.3840.046 - Fax: 0214.3840.921; Email: baolaocaidientu@gmail.com

Ghi rõ nguồn “Báo Lào Cai điện tử” khi sử dụng thông tin trang này.